వాషింగ్టన్: అమెరికా, ఇరాన్ మధ్య ఉద్రిక్తతలు మరోసారి పెరుగుతున్నాయి. నవంబర్ 3న జరగనున్న అమెరికా మధ్యంతర ఎన్నికల తర్వాత ఇరాన్‌పై కొత్తగా సైనిక దాడులు జరిగే అవకాశాలున్నాయంటూ అంతర్జాతీయ మీడియాలో కథనాలు వెలువడుతున్నాయి. ఇరాన్‌పై స్వల్పకాలికమైనా తీవ్రస్థాయి దాడులు జరిగే అవకాశం ఉందని గల్ఫ్ దేశాలకు అమెరికా ముందస్తు సమాచారం ఇచ్చినట్లు వార్తలు వెల్లడిస్తున్నాయి. అయితే దాడులకు సంబంధించి అధ్యక్షుడు డొనాల్డ్ ట్రంప్ ఇంకా తుది నిర్ణయం తీసుకోలేదని అసోసియేటెడ్ ప్రెస్ (AP) నివేదించింది.
గల్ఫ్ దేశాలకు అమెరికా ముందస్తు సమాచారం
ఇరాన్‌పై కొత్తగా సైనిక చర్య చేపట్టే అవకాశాలపై అమెరికా అధికారులు మధ్యప్రాచ్యంలోని మిత్రదేశాలను అప్రమత్తం చేసినట్లు AP కథనం పేర్కొంది. ఒకవేళ దాడులు జరిగితే అవి కొన్ని రోజులపాటు కొనసాగవచ్చని, ఇరాన్ నుంచి ప్రతీకార చర్యలు ఎదురయ్యే ప్రమాదం ఉందని సమాచారం ఇచ్చినట్లు వెల్లడించింది.
అమెరికా దాడులకు ప్రతిస్పందనగా ఇరాన్ గల్ఫ్ ప్రాంతంలోని చమురు కేంద్రాలు, ఇంధన మౌలిక సదుపాయాలు, సైనిక స్థావరాలను లక్ష్యంగా చేసుకునే అవకాశం ఉందని ప్రాంతీయ దేశాలు ఆందోళన చెందుతున్నాయి. అందుకే యుద్ధం మరింత విస్తరించకుండా దౌత్యపరమైన మార్గంలో సమస్యను పరిష్కరించాలని అవి కోరుతున్నాయి.
నెతన్యాహుతో ట్రంప్ చర్చలు
ఇరాన్‌పై తదుపరి చర్యలు, ప్రాంతీయ భద్రతా పరిస్థితులపై ఇజ్రాయెల్ ప్రధాని బెంజమిన్ నెతన్యాహుతో ట్రంప్ సంప్రదింపులు జరిపినట్లు అంతర్జాతీయ మీడియా కథనాలు వెల్లడించాయి. అమెరికా, ఇజ్రాయెల్ అధికారులు ఇరాన్‌కు సంబంధించిన సైనిక పరిస్థితులను సమీక్షిస్తున్నట్లు కూడా వార్తలు వస్తున్నాయి.
అయితే అమెరికా ప్రభుత్వం నుంచి కొత్త దాడులకు సంబంధించి అధికారిక ప్రకటన వెలువడలేదు. ట్రంప్ నిర్ణయం ఇంకా ఖరారు కాలేదని అమెరికా అధికారులను ఉటంకిస్తూ AP పేర్కొంది. మరోవైపు దౌత్య చర్చలకు కూడా అమెరికా సిద్ధంగా ఉన్నట్లు నివేదికలు చెబుతున్నాయి.
పికాక్స్ మౌంటైన్‌పై ట్రంప్ వ్యాఖ్యలు
ఇరాన్ అణు కార్యక్రమానికి సంబంధించిన లక్ష్యాలపై ట్రంప్ చేసిన వ్యాఖ్యలు ఇప్పుడు చర్చనీయాంశంగా మారాయి. అమెరికా ఇప్పటికే ఇరాన్ అణు, సైనిక సామర్థ్యాలను గణనీయంగా దెబ్బతీసిందని ఆయన పేర్కొన్నారు. ఇంకా ఒకటి లేదా రెండు లక్ష్యాలు మాత్రమే మిగిలి ఉన్నాయని, వాటిపై దాడి చేయడానికి పది నిమిషాలు సరిపోతాయని వ్యాఖ్యానించారు.
ఈ సందర్భంగా ఇరాన్‌లోని పికాక్స్ మౌంటైన్ (Pickaxe Mountain) ప్రాంతాన్ని కూడా ట్రంప్ ప్రస్తావించారు. ఈ ప్రాంతంలో భూగర్భ అణు సంబంధిత సదుపాయాలు ఉన్నాయనే అనుమానాలు పాశ్చాత్య దేశాలకు ఉన్నాయి. అయితే అక్కడ అణు కార్యకలాపాలు జరుగుతున్నాయనే విషయాన్ని ఇరాన్ అంగీకరించలేదు.
ఇరాన్‌తో చర్చలు కొనసాగుతున్నాయని ట్రంప్ చెప్పినప్పటికీ, ఆ దేశ నాయకత్వాన్ని తాను నమ్మలేనని వ్యాఖ్యానించినట్లు అంతర్జాతీయ వార్తా సంస్థలు నివేదించాయి.
దాడులు జరిగితే ప్రతీకారం తప్పదు: ఖమేనీ హెచ్చరిక
అమెరికా లేదా ఇజ్రాయెల్ మరోసారి దాడులకు దిగితే దీటుగా స్పందించాలని ఇరాన్ సుప్రీం లీడర్ అయతొల్లా మొజ్తబా ఖమేనీ తమ సాయుధ దళాలకు సూచించినట్లు వార్తలు వెల్లడించాయి. ఎలాంటి స్థాయి దాడి జరిగినా ప్రతీకార చర్యలు తప్పవని ఇరాన్ హెచ్చరిస్తోంది.
ఇరాన్ భద్రతా వర్గాలు కూడా అమెరికా దాడులకు తమ వద్ద ఉన్న సైనిక సామర్థ్యంతో సమాధానం ఇస్తామని చెబుతున్నాయి. దీంతో పశ్చిమాసియాలో మరోసారి యుద్ధ వాతావరణం నెలకొనే ప్రమాదం కనిపిస్తోంది.
ఖతార్ మధ్యవర్తిత్వంలో చర్చలు
మరోవైపు అమెరికా, ఇరాన్ మధ్య దౌత్య ప్రయత్నాలు పూర్తిగా నిలిచిపోలేదు. ఖతార్ మధ్యవర్తిత్వంలో ఇరు దేశాల మధ్య సందేశాల మార్పిడి కొనసాగుతున్నట్లు AP నివేదించింది. ఇరాన్ విదేశాంగ మంత్రి అబ్బాస్ అరాగ్చీ కూడా చర్చలకు సంబంధించిన ప్రయత్నాలు కొనసాగుతున్నాయని వెల్లడించినట్లు వార్తలు తెలిపాయి.
అయితే అణు కార్యక్రమంపై చర్చలు ఎప్పుడు, ఏ అంశాలపై జరగాలన్న విషయంలో ఇరు దేశాల మధ్య విభేదాలు ఉన్నట్లు తెలుస్తోంది. అమెరికా అణు అంశాన్ని చర్చల్లో భాగం చేయాలని కోరుతుండగా, ఇరాన్ దానిపై భిన్నమైన వైఖరిని వ్యక్తం చేస్తున్నట్లు నివేదికలు పేర్కొంటున్నాయి.
యుద్ధం విస్తరిస్తే గల్ఫ్ ప్రాంతానికి ముప్పు
అమెరికా, ఇరాన్ మధ్య మరోసారి యుద్ధం మొదలైతే దాని ప్రభావం ఇరు దేశాలకే పరిమితం కాకపోవచ్చు. గల్ఫ్ ప్రాంతంలోని చమురు ఉత్పత్తి కేంద్రాలు, నౌకాశ్రయాలు, విమానాశ్రయాలు, వాణిజ్య నౌకా మార్గాలు ప్రమాదంలో పడే అవకాశం ఉంది.
ముఖ్యంగా హోర్ముజ్ జలసంధి విషయంలో ఆందోళనలు పెరుగుతున్నాయి. ప్రపంచ చమురు రవాణాలో ఈ జలసంధికి కీలకమైన స్థానం ఉంది. ఇక్కడ నౌకా రవాణాకు అంతరాయం ఏర్పడితే అంతర్జాతీయ మార్కెట్లలో చమురు సరఫరా, ధరలపై ప్రభావం పడవచ్చు. అందుకే గల్ఫ్ దేశాలు కొత్త సైనిక ఘర్షణను నివారించాలని కోరుతున్నాయి.
ఎన్నికల తర్వాత ట్రంప్ నిర్ణయంపై ఉత్కంఠ
నవంబర్ 3న జరిగే అమెరికా మధ్యంతర ఎన్నికల ఫలితాల తర్వాత ఇరాన్ విషయంలో ట్రంప్ ప్రభుత్వం ఎలాంటి నిర్ణయం తీసుకుంటుందన్నది ఇప్పుడు అంతర్జాతీయంగా ఆసక్తి రేపుతోంది. రిపబ్లికన్ పార్టీకి ఎన్నికల్లో ఎదురుదెబ్బ తగిలితే ట్రంప్ సైనిక చర్యకు మొగ్గు చూపవచ్చన్న విశ్లేషణలు కొన్ని అంతర్జాతీయ కథనాల్లో కనిపిస్తున్నాయి. అయితే ఎన్నికల ఫలితాలే దాడులకు కారణమవుతాయని నిర్ధారించే అధికారిక సమాచారం లేదు.
ప్రస్తుతం ఒకవైపు అమెరికా సైనిక సన్నద్ధతపై వార్తలు వస్తుండగా, మరోవైపు ఖతార్ మధ్యవర్తిత్వంలో చర్చలు కొనసాగుతున్నాయి. ఇరాన్ మాత్రం దాడులు జరిగితే ప్రతీకారం తప్పదని హెచ్చరిస్తోంది. ఈ పరిణామాల మధ్య ట్రంప్ తదుపరి నిర్ణయం పశ్చిమాసియా భద్రతపై కీలక ప్రభావం చూపే అవకాశం ఉంది.