DNews: ఆన్‌లైన్ షాపింగ్ రోజురోజుకూ పెరుగుతోంది. ఇంట్లో కూర్చొనే మొబైల్ ఫోన్లు, ల్యాప్‌టాప్‌లు, దుస్తులు, షూస్, వాచీలు, కాస్మోటిక్స్ వంటి వస్తువులను కొనుగోలు చేస్తున్నారు. అమెజాన్, ఫ్లిప్‌కార్ట్ వంటి ఈ-కామర్స్ ప్లాట్‌ఫామ్స్‌లో పండుగ ఆఫర్లు, భారీ డిస్కౌంట్లు కూడా అందుబాటులో ఉంటున్నాయి. అయితే ఇదే అవకాశంగా తీసుకుని కొందరు మోసగాళ్లు ప్రముఖ బ్రాండ్ల పేర్లతో నకిలీ ఉత్పత్తులను విక్రయిస్తున్నారు.
అసలైన వస్తువుల్లాగే కనిపించే నకిలీ ఉత్పత్తులను కొనుగోలు చేసి చాలామంది వినియోగదారులు నష్టపోతున్నారు. కొన్నిసార్లు డబ్బులు చెల్లించినా వస్తువు డెలివరీ కాకపోవచ్చు. మరికొన్ని సందర్భాల్లో ఆర్డర్ చేసిన బ్రాండెడ్ వస్తువుకు బదులుగా నాసిరకం ఉత్పత్తి చేతికి వస్తుంది. ఇలాంటి సమస్యలు ఎదురుకాకుండా ఉండాలంటే ఆన్‌లైన్‌లో వస్తువు కొనుగోలు చేసే ముందు కొన్ని ముఖ్యమైన విషయాలు పరిశీలించాలి. ముఖ్యంగా ఈ ఏడు జాగ్రత్తలు పాటిస్తే నకిలీ వస్తువులు, మోసపూరిత విక్రయాల ప్రమాదాన్ని తగ్గించుకోవచ్చు.
1. అసాధారణంగా తక్కువ ధర ఉంటే వెంటనే కొనకండి
ఆన్‌లైన్ షాపింగ్‌లో భారీ డిస్కౌంట్లు కనిపిస్తే చాలామంది వెంటనే ఆర్డర్ చేసేస్తారు. ముఖ్యంగా మార్కెట్‌లో రూ.10,000 ధర ఉన్న వస్తువు కేవలం రూ.2,000కే లభిస్తోందని ప్రకటన కనిపిస్తే ఆకర్షితులవుతారు. అయితే ఇలాంటి ఆఫర్ల విషయంలో అప్రమత్తంగా ఉండాలి.
ప్రముఖ బ్రాండ్ల వస్తువులను సాధారణ మార్కెట్ ధరతో పోలిస్తే చాలా తక్కువ ధరకు విక్రయిస్తున్నప్పుడు ముందుగా ఆ ఆఫర్ నిజమైనదేనా అని పరిశీలించాలి. ఇతర విశ్వసనీయ వెబ్‌సైట్లలో అదే మోడల్ ధర ఎంత ఉందో పోల్చి చూడాలి. కంపెనీ అధికారిక వెబ్‌సైట్‌లో కూడా ధరను తనిఖీ చేయాలి.
అయితే తక్కువ ధర ఉందని మాత్రమే ఆ వస్తువు నకిలీ అని నిర్ణయించకూడదు. నిజమైన సేల్, పాత మోడల్ క్లియరెన్స్, ప్రత్యేక ప్రమోషన్ల వల్ల కూడా ధర తగ్గవచ్చు. అందుకే డిస్కౌంట్ శాతాన్ని మాత్రమే కాకుండా విక్రేత వివరాలను కూడా పరిశీలించాలి.
2. విక్రేత వివరాలు తప్పనిసరిగా తనిఖీ చేయండి
ఒకే ఈ-కామర్స్ ప్లాట్‌ఫామ్‌లో ఒక ఉత్పత్తిని అనేక మంది విక్రేతలు విక్రయించే అవకాశం ఉంటుంది. అందువల్ల ప్రముఖ వెబ్‌సైట్‌లో వస్తువు కనిపించిందని అది తప్పకుండా ఒరిజినల్ అని భావించకూడదు.
కొనుగోలు చేసే ముందు సెల్లర్ పేరు, రేటింగ్, గతంలో వస్తువులు కొనుగోలు చేసిన వినియోగదారుల సమీక్షలను పరిశీలించాలి. విక్రేత ఎంతకాలంగా ప్లాట్‌ఫామ్‌లో ఉన్నారు? ఇతర కస్టమర్లకు ఎలాంటి అనుభవం ఎదురైంది? రిటర్న్ సదుపాయం ఉందా? వంటి వివరాలు తెలుసుకోవాలి.
వీలైతే బ్రాండ్ అధికారిక స్టోర్ లేదా గుర్తింపు పొందిన అధీకృత విక్రేత నుంచి కొనుగోలు చేయడం మంచిది. ముఖ్యంగా ఖరీదైన మొబైల్ ఫోన్లు, ల్యాప్‌టాప్‌లు, ఎలక్ట్రానిక్ పరికరాలు కొనేటప్పుడు ఈ జాగ్రత్త మరింత అవసరం.
3. ప్యాకేజింగ్, లోగోను జాగ్రత్తగా పరిశీలించండి
వస్తువు ఇంటికి డెలివరీ అయిన తర్వాత ప్యాకేజింగ్‌ను ఒకసారి పూర్తిగా పరిశీలించాలి. ఒరిజినల్ బ్రాండ్ల ఉత్పత్తులపై సాధారణంగా స్పష్టమైన లోగో, సరైన అక్షరాలు, తయారీ వివరాలు, మోడల్ నంబర్, సీరియల్ నంబర్ ఉంటాయి.
నకిలీ ఉత్పత్తుల్లో బ్రాండ్ పేరులో అక్షర దోషాలు, లోగోలో చిన్న మార్పులు, నాసిరకం ప్రింటింగ్, తప్పుగా ముద్రించిన వివరాలు కనిపించవచ్చు. ప్యాకింగ్ నాణ్యత కూడా అనుమానాలకు తావివ్వవచ్చు.
ఉదాహరణకు ఒక ప్రముఖ కంపెనీ హెడ్‌ఫోన్ కొనుగోలు చేస్తే దాని బాక్స్‌పై ఉన్న మోడల్ నంబర్‌ను కంపెనీ అధికారిక వెబ్‌సైట్‌లోని వివరాలతో పోల్చాలి. తయారీదారు పేరు, వారంటీ సమాచారం, ఉత్పత్తి వివరాలు సరిగ్గా ఉన్నాయో లేదో చూడాలి.
4. QR కోడ్, సీరియల్ నంబర్‌తో ధృవీకరించండి
కొన్ని ప్రముఖ కంపెనీలు తమ ఉత్పత్తులపై ప్రత్యేక QR కోడ్‌లు, సీరియల్ నంబర్లు, ప్రామాణికతను నిర్ధారించే గుర్తింపులను అందిస్తాయి. వీటి ద్వారా ఉత్పత్తి వివరాలను తనిఖీ చేసుకునే అవకాశం ఉంటుంది.
వస్తువుపై QR కోడ్ ఉంటే దాన్ని స్కాన్ చేసి సంబంధిత కంపెనీ అధికారిక వెబ్‌సైట్ లేదా యాప్ ద్వారా ధృవీకరించుకోవాలి. సీరియల్ నంబర్‌ను కూడా తయారీదారు అందించే అధికారిక ధృవీకరణ విధానంలో తనిఖీ చేయాలి.
అయితే QR కోడ్ ఉందని మాత్రమే ఉత్పత్తి అసలైనదని నమ్మకూడదు. మోసగాళ్లు కూడా నకిలీ QR కోడ్‌లను ముద్రించే అవకాశం ఉంది. అందువల్ల అనుమానం ఉంటే బ్రాండ్ కస్టమర్ కేర్‌ను సంప్రదించి ఉత్పత్తి వివరాలను నిర్ధారించుకోవడం మంచిది.
5. గుర్తుతెలియని వెబ్‌సైట్లు, సోషల్ మీడియా లింకులను నమ్మకండి
ఫేస్‌బుక్, ఇన్‌స్టాగ్రామ్, వాట్సాప్, టెలిగ్రామ్ వంటి వేదికల్లో ప్రముఖ బ్రాండ్ల పేరుతో ఆకర్షణీయమైన ప్రకటనలు కనిపిస్తుంటాయి. కొన్నిసార్లు అసలు వెబ్‌సైట్‌లాగే కనిపించే నకిలీ పేజీలను సృష్టించి వినియోగదారులను మోసం చేస్తారు.
అలాంటి లింకులపై క్లిక్ చేసి వ్యక్తిగత వివరాలు, బ్యాంకు సమాచారం నమోదు చేస్తే ఆర్థిక నష్టం కలగవచ్చు. అందుకే సోషల్ మీడియాలో కనిపించిన ప్రకటనను చూసి వెంటనే కొనుగోలు చేయకూడదు.
వెబ్‌సైట్ చిరునామాలో బ్రాండ్ పేరు సరిగ్గా ఉందో లేదో పరిశీలించాలి. అనుమానాస్పద స్పెల్లింగ్, అదనపు అక్షరాలు లేదా వింత డొమైన్ పేర్లు ఉన్నాయా చూడాలి. వెబ్‌సైట్‌లో సంప్రదింపు వివరాలు, రిటర్న్ పాలసీ, కంపెనీ సమాచారం ఉన్నాయా కూడా తనిఖీ చేయాలి.
ముఖ్యంగా HTTPS ఉందని మాత్రమే వెబ్‌సైట్ సురక్షితమైనదని భావించకూడదు. అది కనెక్షన్ ఎన్‌క్రిప్షన్‌ను సూచిస్తుంది కానీ వెబ్‌సైట్ నిజమైనదని హామీ ఇవ్వదు. అధికారిక యాప్ లేదా వెబ్‌సైట్‌ను నేరుగా తెరవడం ఉత్తమం.
6. పబ్లిక్ వైఫై ద్వారా చెల్లింపులు చేయవద్దు
రైల్వే స్టేషన్లు, బస్టాండ్లు, హోటళ్లు, షాపింగ్ మాల్స్ వంటి ప్రాంతాల్లో ఉచిత పబ్లిక్ వైఫై అందుబాటులో ఉంటుంది. ఆన్‌లైన్ షాపింగ్ సమయంలో అలాంటి నెట్‌వర్క్‌లను ఉపయోగించి చెల్లింపులు చేయడం సాధ్యమైనంత వరకు నివారించాలి.
అనుమానాస్పద లేదా భద్రత లేని నెట్‌వర్క్‌ల ద్వారా వ్యక్తిగత సమాచారం ప్రమాదంలో పడే అవకాశం ఉంటుంది. అందువల్ల ఆన్‌లైన్ చెల్లింపులకు మీ మొబైల్ డేటా లేదా విశ్వసనీయ నెట్‌వర్క్‌ను ఉపయోగించండి.
అలాగే ఎవరితోనూ OTP, UPI PIN, ATM PIN, CVV, ఇంటర్నెట్ బ్యాంకింగ్ పాస్‌వర్డ్‌లను పంచుకోవద్దు. కస్టమర్ కేర్ పేరుతో ఫోన్ చేసే వ్యక్తులు కూడా ఈ వివరాలను అడిగితే ఇవ్వకూడదు. చెల్లింపు స్వీకరించడానికి UPI PIN నమోదు చేయాల్సిన అవసరం లేదని గుర్తుంచుకోవాలి.
7. రిటర్న్, రీఫండ్, వారంటీ నిబంధనలు చదవండి
ఆన్‌లైన్‌లో ఏదైనా వస్తువు కొనుగోలు చేసే ముందు దానికి సంబంధించిన రిటర్న్, రీప్లేస్‌మెంట్, రీఫండ్ పాలసీలను తప్పనిసరిగా చదవాలి. కొన్ని ఉత్పత్తులకు మాత్రమే రిటర్న్ అవకాశం ఉంటుంది. మరికొన్నింటికి రీప్లేస్‌మెంట్ మాత్రమే అందుబాటులో ఉండవచ్చు.
ముఖ్యంగా మొబైల్ ఫోన్లు, టీవీలు, ల్యాప్‌టాప్‌లు, వాషింగ్ మెషీన్లు వంటి ఎలక్ట్రానిక్ వస్తువులు కొనేటప్పుడు వారంటీ వివరాలు తెలుసుకోవాలి. కంపెనీ అధికారిక సర్వీస్ సెంటర్లు అందుబాటులో ఉన్నాయా? వారంటీ ఎన్ని సంవత్సరాలు ఉంటుంది? ఉత్పత్తి నకిలీగా తేలితే ఫిర్యాదు చేసే అవకాశం ఉందా? వంటి అంశాలను పరిశీలించాలి.
వస్తువు డెలివరీ అయినప్పుడు ప్యాకేజింగ్, ఉత్పత్తి పరిస్థితిని తనిఖీ చేయాలి. ఖరీదైన వస్తువులు స్వీకరించే సమయంలో ప్లాట్‌ఫామ్ నిబంధనలు అనుమతిస్తే అన్‌బాక్సింగ్ వీడియోను రికార్డ్ చేయడం ఉపయోగపడవచ్చు. వస్తువులో లోపం లేదా తప్పు ఉత్పత్తి ఉంటే ఫిర్యాదు చేసేటప్పుడు అది ఆధారంగా ఉపయోగపడుతుంది.
నకిలీ వస్తువు వస్తే ఏం చేయాలి?
ఆన్‌లైన్‌లో కొనుగోలు చేసిన వస్తువు నకిలీదని అనుమానం వస్తే వెంటనే విక్రేతకు, ఈ-కామర్స్ ప్లాట్‌ఫామ్‌కు ఫిర్యాదు చేయాలి. ఆర్డర్ వివరాలు, చెల్లింపు రసీదు, ప్యాకేజింగ్ ఫొటోలు, ఉత్పత్తి ఫొటోలు, అన్‌బాక్సింగ్ వీడియో వంటి ఆధారాలను భద్రపరచుకోవాలి.
డబ్బులు చెల్లించినా వస్తువు రాకపోవడం లేదా నకిలీ వస్తువు పంపడం వంటి మోసం జరిగితే బ్యాంకు లేదా చెల్లింపు సేవా సంస్థను వెంటనే సంప్రదించాలి. సైబర్ ఆర్థిక మోసానికి గురైతే జాతీయ సైబర్ క్రైమ్ హెల్ప్‌లైన్ 1930కు కాల్ చేయవచ్చు. అలాగే National Cyber Crime Reporting Portal ద్వారా ఫిర్యాదు చేయవచ్చు.
మొత్తంగా చూస్తే, ఆన్‌లైన్ షాపింగ్‌లో డిస్కౌంట్ కంటే ఉత్పత్తి నాణ్యత, విక్రేత విశ్వసనీయత, వెబ్‌సైట్ భద్రతకు ఎక్కువ ప్రాధాన్యం ఇవ్వాలి. కొన్ని నిమిషాలు కేటాయించి వివరాలు పరిశీలిస్తే నకిలీ వస్తువులు కొనుగోలు చేసే ప్రమాదాన్ని తగ్గించుకోవచ్చు. తొందరపడి ఆర్డర్ చేయడం కంటే జాగ్రత్తగా తనిఖీ చేసి కొనుగోలు చేయడమే వినియోగదారులకు సరైన మార్గం.