D Spiritual: Oct 14: కాలసర్పదోష జాతకులకు గణపతి పూజ ప్రాముఖ్యత
కాలసర్పదోషం ఉన్న వారు శ్రీ మహా గణపతిని పూజించడం చాలా శ్రేయస్కరం. దానికి కారణం వినాయకుడు కాలస్వరూపుడు. రాహువుకు అధిష్ఠాన దేవత దుర్గాదేవి, కేతువుకు అధిష్ఠాన దేవత గణపతి. అంటే అమ్మవారి రూపం ఏదైనా రాహు–కేతువుల దేవతలు లక్ష్మీ–గణపతి రూపంలో తల్లి–కొడుకుల్లా పూజింపబడతారు.
రాహు–కేతువుల అనుబంధం మరియు దేవతా తత్వం
రాహు–కేతువులు కాల స్వరూపులు. భాద్రపద మాసంలో జరిగే గణపతి నవరాత్రులు “నవానాం రాత్రీనాం సమాహారః నవరాత్రమ్” అనే శ్లోకం ద్వారా సూచించబడతాయి. ఈ నవరాత్రకాలంలో వినాయకుడు మనకు అనుగ్రహించి, తరువాత తన తల్లిదగ్గరికి (దుర్గాదేవి) పంపుతాడు. అదే తరువాత జరిగే శరన్నవరాత్రములు. గణపతి మరియు అంబికల అనుగ్రహం పొందిన తర్వాత ఆ దేవతలు మనలను దేవుడి దగ్గరికి పంపుతారు. అదే మాఘమాసంలో జరిగే మహాశివరాత్రి. ఈ విధంగా భాద్రపదం నుండి మాఘమాసం వరకు గణపతి–దుర్గాదేవి–శివుని ఆరాధన ఒక చక్రమై కొనసాగుతుంది.
శ్లోకం మరియు దాని అర్థం
శ్లోకం:
“శుక్లాంబరధరం విష్ణుం శశివర్ణం చతుర్భుజమ్ |
ప్రసన్నవదనం ధ్యాయేత్ సర్వవిఘ్నోపశాంతయే ||”
ఈ శ్లోకాన్ని గణపతిని ప్రార్థిస్తూ చదువుతారు. ఇందులో “శుక్లాంబరధరం” అంటే తెల్లని వస్త్రాలు ధరించినవాడు, “శశివర్ణం” అంటే చంద్రునిలా వెలిగే వాడు, “చతుర్భుజమ్” అంటే నాలుగు చేతులు కలవాడు, “ప్రసన్నవదనం” అంటే హర్షపూర్వకమైన ముఖం కలవాడు — అటువంటి శ్రీహరిని ధ్యానించి అన్ని విఘ్నాలు తొలగించాలని ప్రార్థిస్తున్నాం అనే అర్థం వస్తుంది.
శ్లోకంలోని అంతరార్థం
ఇక్కడ ఒక సందేహం కలుగుతుంది — ఈ శ్లోకంలో “విష్ణుం” అని ఉన్నందున ఇది శ్రీహరికి సంబంధించినదా, లేక వినాయకునికా? శ్రీహరి పీతాంబరుడు (పచ్చని వస్త్రాలు ధరించేవాడు), వినాయకుడు ఎర్రని వస్త్రాలు ధరించేవాడు. అలాగే శ్రీహరి నీలమేఘ శ్యామవర్ణుడు కాగా, వినాయకుడు ఎరుపు వర్ణం కలవాడు. మరి ఈ శ్లోకంలోని తెల్లని వస్త్రాలు, చంద్రవర్ణం ఎవరికీ సరిపోవు.
వాస్తవంగా “శుక్లాంబరధరం” అంటే తెల్లని వస్త్రాలు ధరించినవాడు అని అర్థంకాదు. ఇది ఆకాశాన్ని (శుక్లాంబరాన్ని) ధరించినవాడు అని తాత్పర్యం. “శశివర్ణం” అంటే చంద్రుని లక్షణమైన పెరుగుదల–తరుగుదల (కాలచక్రం) సూచన. “చతుర్భుజమ్” అంటే నాలుగు చేతులు కాకుండా కాల చక్రంలోని నాలుగు అంశాలు — రోజులు, పక్షాలు, నెలలు, సంవత్సరాలు అని భావించాలి. “ప్రసన్నవదనం” అంటే ఏనుగు ముఖం కలవాడు, “సర్వవిఘ్నోపశాంతయే” అంటే విఘ్నాలు తొలగించేవాడు.
విష్ణు మరియు వినాయకుల ఏకత్వం
విఘ్నాలను తొలగించేది విష్ణువు కాదు, వినాయకుడు. కానీ శ్లోకంలో “విష్ణు” అనే పదం ఉండటానికి కారణం ఉంది. వాస్తవానికి శ్రీహరి మరియు వినాయకుడు ఇద్దరూ కాలస్వరూపులు. కాలమే విఘ్నాలకు మూలం. కాలానుగుణంగా విఘ్నాలు వస్తాయి, తొలగుతాయి. కాబట్టి ఈ శ్లోకం వినాయకుని రూపంలో ఉన్న విష్ణువుకీ లేదా విష్ణురూపంలో ఉన్న వినాయకునికీ చెందినది. అంటే ఈ ఇద్దరూ ఒకరేనని భావించాలి. అందుకే లక్ష్మీ–గణపతుల మధ్య అంతర్గత సంబంధం ఉంది.
కాలసర్పయోగ పూజలో గణపతి, దుర్గాదేవి ప్రాముఖ్యత
కాలసర్పదోషం ఉన్నవారు కాలస్వరూపములను ప్రసన్నం చేసుకోవాలి. రాహు, కేతువులు కాలస్వరూపులు కనుక వీరి అధిపతులు అయిన దుర్గాదేవి మరియు గణపతిని పూజించాలి. వీరిని ప్రార్థించడం ద్వారా విఘ్నాలు తొలగి, విష్ణురక్షణ లభించి, పార్వతీ–పరమేశ్వరుల కృప కూడా సిద్ధిస్తుంది. అందువల్ల కాలసర్పయోగ పూజలో గణపతి మరియు దుర్గాదేవి ఆరాధన తప్పనిసరి.