D Spiritual: Nov 10: 🙏 శ్రీ చాళుక్య కుమారారామ భీమేశ్వర స్వామి ఆలయం: ఒక పరిచయం

శివుడు అంటే శుభం, సౌమ్యం. హిందువుల ఆరాధ్య దైవాలలో ప్రథముడైన ఆ మహాశివుడు కొలువైన పంచారామ క్షేత్రాలలో శ్రీ చాళుక్య కుమారారామ భీమేశ్వర స్వామి ఆలయం ఒకటిగా అత్యంత విశిష్టమైనది. ఈ ఆలయం తూర్పు గోదావరి జిల్లాలోని సామర్లకోట రైల్వే స్టేషన్‌కు కేవలం రెండు కిలోమీటర్ల దూరంలో ఉంది. తారకాసుర సంహారం తర్వాత శివలింగం పడిన ప్రదేశాలలో ఇది ఒకటిగా చరిత్రలో నిలిచింది.

🔱 స్థల పురాణం: లింగ ప్రతిష్టాపన

తారకాసురుడిని సంహరించిన అనంతరం, రాక్షసుడి కంఠంలోని ఆత్మలింగం ఐదు ప్రదేశాలలో పడింది. వాటిలో సామర్లకోట ఒకటి. ఈ లింగాన్ని సాక్షాత్తు కుమారస్వామి (సుబ్రహ్మణ్యస్వామి) ప్రతిష్టించడం వలన ఈ ప్రాంతం మొదట కుమారేశ్వరంగా పిలవబడింది. కాలక్రమేణా ఇది కుమారారామంగా ప్రచారంలోకి వచ్చింది.

🏛️ ఆలయ నిర్మాణం: చాళుక్యులు, కాకతీయుల వైభవం

ఈ అద్భుతమైన ఆలయాన్ని 11వ శతాబ్దంలో తూర్పు చాళుక్య రాజు అయిన భీముడు నిర్మించారు. ఈయన ద్రాక్షారామంలోని భీమేశ్వరాలయాన్ని కూడా నిర్మించారు. అందుకే ఈ రెండు ఆలయాల నిర్మాణ శైలి మరియు ఉపయోగించిన రాతి రకం ఒకే విధంగా ఉండటాన్ని గమనించవచ్చు. చాళుక్య భీముడు నిర్మించడం వల్ల ఇక్కడి స్వామివారు కుమార భీమేశ్వరుడుగా ప్రసిద్ధిచెందారు. ఈ మందిరం నిర్మాణం సామాన్య శకం 892 లో ప్రారంభమై సుమారు 922 వరకు కొనసాగింది. సామర్లకోట ఆలయం చక్కని శిల్పకళా వైభవాన్ని కలిగి ఉంది, దీనికి 1340-1466 మధ్యకాలంలో రాజ్యం చేసిన కాకతీయులు కూడా కొంత పునర్నిర్మాణం చేశారు. ఇక్కడ తూర్పు చాళుక్యులనాటి శిల్పకళతో పాటు కాకతీయుల నాటి శిల్పకళను కూడా సులభంగా గుర్తించవచ్చు.

✨ ఆలయ విశిష్టతలు

ఇక్కడి శివలింగం సున్నపు రాయిచే నిర్మితమై, తెల్లని రంగులో దాదాపు 14 అడుగుల ఎత్తు కలిగి, రెండంతస్తుల మండపం వరకు విస్తరించి ఉంటుంది. శివలింగం అంతకంతకూ పెరిగిపోతుండటంతో, శిల్పులు దాని పైభాగాన చీల కొట్టారనే కథ స్థానికంగా ఉంది. భక్తులు మొదట మొదటి అంతస్తులో లింగ దర్శనం చేసుకుని, ఆపై క్రింది అంతస్తులో లింగ పాద భాగాన్ని దర్శించుకుంటారు. ఇక్కడి శివుడిని కుమార భీమేశ్వరుడు అని పిలవగా, అమ్మవారి పేరు బాలా త్రిపురా సుందరి. క్షేత్ర పాలకుడు మాండవ్య నారాయణుడు. ఈశ్వరుడు ఇక్కడ ‘వామదేవ’ స్వరూపుడుగా, యోగ లింగంగా వెలశారు. రెండు అంతస్థులు కలిగిన ఈ ఆలయంలోని శివలింగం మీద చైత్ర, వైశాఖ మాసాల్లో ఉభయ సంధ్యల్లో సూర్య కిరణాలు నేరుగా పడడం మరో విశేషం. ఆలయ ఆవరణలో ఉన్న నూరు స్తంభాల మండపంలో ఏ రెండు స్తంభాలు కూడా ఒకే పోలికతో ఉండకపోవడం, అలాగే ఊయల మండపంలో ఉన్న రాతి ఊయలను ఊపితే అది ఊగడం ఆనాటి శిల్పుల నైపుణ్యాన్ని చాటుతాయి. ఈ ఆవరణలోని భీమగుండంలో స్నానం చేస్తే పాపహరమే కాకుండా, కోరిన కోరికలు నెరవేరుతాయని భక్తుల ప్రగాఢ విశ్వాసం.

🎊 ఉత్సవాలు

ప్రతి సంవత్సరం శివరాత్రికి ముందు వచ్చే ఏకాదశి రోజున భీమేశ్వరస్వామికి మరియు బాలాత్రిపురసుందరి అమ్మవారికి వైభవంగా వివాహ మహోత్సవం జరిపిస్తారు. అయిదు రోజుల పాటు జరిగే ఈ వేడుకల్లో స్వామివారిని నంది వాహనంపై, అమ్మవారిని సింహవాహనంపై ఊరేగిస్తారు. ఇక కార్తీక మాసంలో కూడా ఇక్కడ పూజలు, అభిషేకాలు విరివిగా జరుగుతాయి.