
దేశంలోని పలు నగరాల్లో వాయు కాలుష్యం పెరుగుతున్న నేపథ్యంలో ఎయిర్ ప్యూరిఫైయర్ల వినియోగం పెరుగుతోంది. అయితే మార్కెట్లో లభించే మంచి ఎయిర్ ప్యూరిఫైయర్ల ధరలు ఎక్కువగా ఉండటంతో చాలామంది ప్రత్యామ్నాయ మార్గాలను వెతుకుతున్నారు. అలాంటి వారికి ఇంట్లోనే తక్కువ ఖర్చుతో ఎయిర్ క్లీనర్ తయారు చేసుకునే అవకాశం ఉంది. దీనిని కోర్సీ-రోసెంథాల్ బాక్స్ (Corsi-Rosenthal Box) అంటారు.
ఎయిర్ ప్యూరిఫైయర్ తయారీకి కావాల్సిన వస్తువులు
ఈ DIY ఎయిర్ క్లీనర్ తయారు చేయడానికి కొన్ని సాధారణ వస్తువులు సరిపోతాయి. నాలుగు 20×20 అంగుళాల HVAC ఫిల్టర్లు, 20×20 అంగుళాల బాక్స్ ఫ్యాన్, దృఢమైన కార్డ్బోర్డ్, డక్ట్ టేప్, కత్తెర అవసరం. వీలైతే MERV-13 రేటింగ్ ఉన్న 2 నుంచి 4 అంగుళాల మందం కలిగిన ఫిల్టర్లను ఎంచుకోవడం మంచిది.
MERV-13 ఫిల్టర్ గాలిలోని దుమ్ము, పొగ వంటి సూక్ష్మ కణాలను పట్టుకోగలదు. అయితే దీనిని HEPA ఫిల్టర్తో సమానంగా పరిగణించకూడదు. HEPA ఫిల్టర్కు వేరే సామర్థ్య ప్రమాణాలు ఉంటాయి.
నాలుగు ఫిల్టర్లతో కోర్సీ-రోసెంథాల్ బాక్స్ తయారీ
ముందుగా నాలుగు ఫిల్టర్లను చతురస్రాకారపు బాక్స్లా అమర్చాలి. ఫిల్టర్లపై ఉండే గాలి ప్రవాహ దిశ బాణాలను గమనించి, అవి బాక్స్ లోపలి వైపు ఉండేలా చూసుకోవాలి. అనంతరం డక్ట్ టేప్తో ఫిల్టర్ల అంచులను గట్టిగా అతికించాలి. ఎక్కడా ఖాళీలు ఉండకుండా జాగ్రత్త పడాలి.
ఈ నిర్మాణం కింది భాగాన్ని కార్డ్బోర్డ్తో మూసివేయాలి. పైన బాక్స్ ఫ్యాన్ను అమర్చి, ఫిల్టర్ల ద్వారా గాలిని లోపలికి లాగి పైవైపు పంపేలా ఏర్పాటు చేయాలి. ఫ్యాన్, ఫిల్టర్ల మధ్య ఉండే ఖాళీలను కూడా టేప్తో మూసేయాలి.
ఫ్యాన్ ముందు భాగంలో మధ్యలో గుండ్రని రంధ్రం ఉన్న కార్డ్బోర్డ్ కవర్ను అమర్చాలి. దీనిని ష్రౌడ్ అంటారు. ఇది గాలి ప్రవాహాన్ని మెరుగుపరచడంలో సహాయపడుతుంది.
తక్కువ ఖర్చుతో ఒక ఫిల్టర్తోనూ తయారీ
నాలుగు ఫిల్టర్లు కొనడం ఖర్చుతో కూడుకున్నదిగా అనిపిస్తే ఒక ఫిల్టర్తోనూ ఎయిర్ క్లీనర్ తయారు చేసుకోవచ్చు. ఇందుకు ఒక బాక్స్ ఫ్యాన్, అదే పరిమాణంలో ఉన్న MERV-13 ఫిల్టర్ అవసరం.
ఫ్యాన్ గాలిని లోపలికి లాగే వైపు ఫిల్టర్ను అమర్చాలి. ఫిల్టర్పై ఉన్న గాలి ప్రవాహ బాణం దిశను తప్పనిసరిగా గమనించాలి. నాలుగు అంచులను డక్ట్ టేప్తో మూసి, ఫ్యాన్ ముందు కార్డ్బోర్డ్ ష్రౌడ్ అమర్చాలి. ఈ పద్ధతి సులభమైనదే అయినప్పటికీ, నాలుగు ఫిల్టర్లతో తయారుచేసిన బాక్స్తో పోలిస్తే గాలి శుద్ధి సామర్థ్యం తక్కువగా ఉండవచ్చు.
నిజంగానే గాలిని శుభ్రం చేస్తుందా?
అమెరికా పర్యావరణ పరిరక్షణ సంస్థ EPA వివిధ DIY ఎయిర్ క్లీనర్ నమూనాలను పరీక్షించింది. ఈ పరీక్షల్లో ఒక ఫిల్టర్, బాక్స్ ఫ్యాన్ ఉన్న నమూనా సుమారు 111 CFM క్లీన్ ఎయిర్ డెలివరీ రేట్ (CADR) సాధించింది. కార్డ్బోర్డ్ ష్రౌడ్ జోడించినప్పుడు ఇది సుమారు 156 CFMకు పెరిగింది. నాలుగు ఫిల్టర్ల కోర్సీ-రోసెంథాల్ బాక్స్ సుమారు 401 CFMను అందించింది.
CADR అంటే ఒక ఎయిర్ క్లీనర్ నిర్దిష్ట సమయంలో ఎంత శుభ్రమైన గాలిని అందించగలదో తెలిపే కొలమానం. ఈ గణాంకాలు పరీక్షించిన నిర్దిష్ట నమూనాలకు సంబంధించినవి మాత్రమే. ప్రతి ఇంట్లోనూ ఇదే ఫలితం వస్తుందని చెప్పలేం.
తయారీలో తీసుకోవాల్సిన జాగ్రత్తలు
ఫిల్టర్ల మధ్య, ఫ్యాన్కు ఫిల్టర్కు మధ్య ఖాళీలు లేకుండా చూసుకోవాలి. లేకపోతే గాలి ఫిల్టర్ కాకుండానే బయటకు వెళ్లే ప్రమాదం ఉంటుంది. సరైన గాలి ప్రవాహ సామర్థ్యం ఉన్న, భద్రతా ధ్రువీకరణ కలిగిన ఫ్యాన్ను ఉపయోగించాలి. ఫ్యాన్ విద్యుత్ వైర్లు సురక్షితంగా ఉంచాలి.
అమెరికా CDC సూచనల ప్రకారం, సరిగ్గా తయారుచేసిన DIY ఎయిర్ క్లీనర్లు తాత్కాలికంగా గాలిలోని కణాల ప్రభావాన్ని తగ్గించడంలో సహాయపడతాయి. అయితే వీటిని దీర్ఘకాలికంగా వాణిజ్య ఎయిర్ ప్యూరిఫైయర్లకు ప్రత్యామ్నాయంగా ఉపయోగించకూడదు. గది పరిమాణం, గాలి ప్రసరణ, ఫిల్టర్ నాణ్యత ఆధారంగా ఫలితాలు మారుతాయి.
