D Spiritual: Dec 12: మోక్షం భారతీయ తత్వశాస్త్రంలో, ముఖ్యంగా హిందూ, జైన, బౌద్ధ మతాలలో ఒక అత్యంత ప్రధానమైన లక్ష్యం. సాధారణంగా మోక్షం అంటే జననం–మరణం అనే సంసార చక్రం నుండి విముక్తి పొందడం. మనిషి పదేపదే జన్మలు ఎత్తడం, అనేక కష్టాలు భరించడం వంటి చక్రం నుండి పూర్తిగా బయటపడటాన్ని సంసార బంధం నుండి విముక్తి అని అంటారు.
ఇంకా క్లుప్తంగా చెప్పాలంటే, మోక్షం అనేది అజ్ఞానం మరియు బంధాల నుండి పూర్తిగా విడుదల పొంది, శాశ్వతమైన ఆనందాన్ని, పరమాత్మతో ఐక్యాన్ని సాధించడం. అన్ని రకాల లౌకిక బంధాలు, ఆశలు, కోరికలు, కర్మ ఫలాల ప్రభావం ఇవన్నింటి నుండి విముక్తి పొందడం ద్వారా జీవాత్మ పరమాత్మతో కలిసిపోతుంది. ఇది తన అసలు ఆత్మ స్వరూపాన్ని — బ్రహ్మ తత్వాన్ని — గ్రహించే స్థితి. దీనినే ఆత్మసాక్షాత్కారం అని కూడా వ్యవహరిస్తారు.
మోక్షం అనేది దుఃఖం, బాధలు లేని, అత్యున్నతమైన శాశ్వత సుఖస్ధితి. ఈ పరమానంద స్థితిని పొందటానికి పలు మార్గాలు ఉన్నాయి. ధర్మ, అర్థ, కామ, మోక్ష అనే చతుర్విధ పురుషార్థాలలో మోక్షాన్ని చివరి మరియు అత్యున్నతమైన జీవిత లక్ష్యంగా భావిస్తారు.