D Spiritual: Oct 9: బతుకమ్మలో తొమ్మిది రోజుల ప్రత్యేకత ఏంటి? ఏ రోజు ఏ నైవేద్యం సమర్పించాలి?
బతుకమ్మ పండుగ విశిష్టత: తెలంగాణ సంస్కృతి, సంప్రదాయాలకు ప్రతీకగా నిలిచే బతుకమ్మ పండుగను మహిళలు, యువతులు ఎంతో ఉత్సాహంగా జరుపుకుంటారు. వివిధ రకాల పూలను అందంగా పేర్చి గౌరమ్మను పూజించడం ఈ పండుగ ప్రత్యేకత. ప్రకృతిని ఆరాధిస్తూ కుటుంబ సౌభాగ్యం, ఆరోగ్యం, సంతోషం కోసం ప్రార్థిస్తారు. సాధారణంగా తొమ్మిది రోజుల పాటు జరిగే ఈ వేడుకలో ప్రతి రోజుకు ఒక ప్రత్యేకమైన పేరు, నైవేద్యం ఉంటాయి.
1. ఎంగిలిపూల బతుకమ్మ
బతుకమ్మ వేడుకలు ఎంగిలిపూల బతుకమ్మతో ప్రారంభమవుతాయి. వివిధ రకాల పూలతో బతుకమ్మను పేర్చి గౌరమ్మను పూజిస్తారు. ఈ రోజుతో బతుకమ్మ సంబరాలు మొదలవుతాయి. మహిళలు సంప్రదాయ పాటలు పాడుతూ పండుగ వాతావరణాన్ని నెలకొల్పుతారు.
2. అటుకుల బతుకమ్మ
బతుకమ్మ పండుగలో రెండో రోజును అటుకుల బతుకమ్మగా జరుపుకుంటారు. ఈ రోజున అటుకులను నైవేద్యంగా సమర్పించి గౌరమ్మను పూజిస్తారు. మహిళలు, యువతులు కలిసి బతుకమ్మ పాటలు పాడుతూ సంప్రదాయబద్ధంగా వేడుకల్లో పాల్గొంటారు.
3. ముద్దపప్పు బతుకమ్మ
మూడో రోజును ముద్దపప్పు బతుకమ్మగా పిలుస్తారు. ఈ సందర్భంగా ముద్దపప్పుతో పాటు సంప్రదాయం ప్రకారం ఇతర నైవేద్యాలను గౌరమ్మకు సమర్పిస్తారు. భక్తిశ్రద్ధలతో అమ్మవారిని పూజిస్తూ కుటుంబంలో సుఖసంతోషాలు వెల్లివిరియాలని కోరుకుంటారు.
4. నానబియ్యం బతుకమ్మ
నాలుగో రోజు నానబియ్యం బతుకమ్మను నిర్వహిస్తారు. ఈ రోజున నానబెట్టిన బియ్యాన్ని నైవేద్యంగా సమర్పించడం ప్రత్యేకత. సంప్రదాయ పద్ధతిలో గౌరమ్మను పూజించి, బతుకమ్మ ఆటపాటల్లో మహిళలు ఉత్సాహంగా పాల్గొంటారు.
5. అట్ల బతుకమ్మ
ఐదో రోజును అట్ల బతుకమ్మగా జరుపుకుంటారు. ఈ సందర్భంగా అట్లను నైవేద్యంగా సమర్పించి గౌరమ్మను పూజిస్తారు. మహిళలు సంప్రదాయ దుస్తులు ధరించి, బతుకమ్మ చుట్టూ చేరి పాటలు పాడుతూ ఆటలతో సందడి చేస్తారు.
6. అలిగిన బతుకమ్మ
ఆరో రోజును అలిగిన బతుకమ్మగా పిలుస్తారు. ఈ రోజుకు సంబంధించిన ఆచారాలు ప్రాంతాలను బట్టి మారుతూ ఉంటాయి. కొన్ని ప్రాంతాల్లో ఈ రోజున బతుకమ్మ వేడుకలను ఇతర రోజుల కంటే భిన్నంగా నిర్వహిస్తారు. స్థానిక సంప్రదాయాలకు అనుగుణంగా పూజలు జరుపుకుంటారు.
7. వేపకాయల బతుకమ్మ
ఏడో రోజు వేపకాయల బతుకమ్మను నిర్వహిస్తారు. ఈ రోజున వేపకాయల ఆకారంలో తయారు చేసిన పిండి వంటకాలను నైవేద్యంగా సమర్పించే సంప్రదాయం కొన్ని ప్రాంతాల్లో ఉంది. పూలతో బతుకమ్మను అందంగా అలంకరించి గౌరమ్మను భక్తిశ్రద్ధలతో పూజిస్తారు.
8. వెన్నముద్దల బతుకమ్మ
ఎనిమిదో రోజును వెన్నముద్దల బతుకమ్మగా జరుపుకుంటారు. ఈ సందర్భంగా వెన్న లేదా వెన్నముద్దలకు సంబంధించిన నైవేద్యాలను సమర్పించి అమ్మవారిని పూజిస్తారు. బతుకమ్మ పాటలు, ఆటలతో మహిళలు పండుగ సంబరాలను కొనసాగిస్తారు.
9. సద్దుల బతుకమ్మ
బతుకమ్మ పండుగలో చివరి రోజైన సద్దుల బతుకమ్మను అత్యంత వైభవంగా జరుపుకుంటారు. ఈ రోజున మహిళలు తంగేడు, గునుగు, బంతి, చామంతి వంటి పూలతో పెద్ద బతుకమ్మలను పేర్చి సామూహికంగా పాటలు పాడుతూ ఆడుతారు. సంప్రదాయం ప్రకారం ఐదు రకాల సద్దులను నైవేద్యంగా సమర్పించి గౌరమ్మను పూజిస్తారు. అనంతరం బతుకమ్మలను ఊరేగింపుగా తీసుకెళ్లి చెరువులు, ఇతర నీటి వనరుల్లో నిమజ్జనం చేస్తారు. ఈ వేడుకతో తొమ్మిది రోజుల బతుకమ్మ సంబరాలు ముగుస్తాయి.
బతుకమ్మ పండుగ ప్రత్యేకత ఏమిటి?
బతుకమ్మ పండుగ తెలంగాణ మహిళల ఐక్యతకు, ప్రకృతి ప్రేమకు, స్థానిక పూల వైవిధ్యానికి ప్రతీకగా నిలుస్తుంది. తంగేడు, గునుగు, బంతి, చామంతి వంటి పూలతో బతుకమ్మలను అలంకరించి ప్రకృతిని ఆరాధిస్తారు. సంప్రదాయ పాటలు, ఆటలు, పూజలతో గ్రామాలు, పట్టణాల్లో పండుగ సందడి నెలకొంటుంది.
బతుకమ్మ కేవలం పండుగ మాత్రమే కాదు.. తెలంగాణ సంస్కృతి, సంప్రదాయాలు, ఆచార వ్యవహారాలను భావితరాలకు పరిచయం చేసే గొప్ప వారసత్వం. మహిళలంతా ఒకచోట చేరి ఆనందంగా వేడుకలు జరుపుకోవడం ఈ పండుగలోని మరో విశిష్టత.