Platelet Count: పిల్లలకు సాధారణ ఆరోగ్య పరీక్షలు నిర్వహించినప్పుడు కొందరిలో రక్తంలో ప్లేట్లెట్స్ సంఖ్య సాధారణ స్థాయి కంటే తక్కువగా ఉన్నట్లు గుర్తిస్తారు. దీంతో తల్లిదండ్రులు ఆందోళనకు గురవుతుంటారు. అయితే ప్లేట్లెట్స్ తగ్గడానికి అనేక కారణాలు ఉండవచ్చు. వాటిలో కొన్ని తాత్కాలికమైనవి కాగా, మరికొన్ని వైద్యుల పర్యవేక్షణ అవసరమయ్యే సమస్యలకు సంకేతాలు కావచ్చు. కాబట్టి పిల్లల్లో ప్లేట్లెట్స్ ఎందుకు తగ్గుతున్నాయి, ఎలాంటి లక్షణాలను గమనించాలి, ఎప్పుడు వైద్యులను సంప్రదించాలి అనే విషయాలపై అవగాహన కలిగి ఉండటం ముఖ్యం.
పిల్లలకు చేసే సాధారణ ఆరోగ్య పరీక్షల్లో రక్తంలో ప్లేట్లెట్స్ సంఖ్య తక్కువగా ఉన్నట్లు వెల్లడైతే తల్లిదండ్రులు ఆందోళన చెందుతుంటారు. అయితే, ప్లేట్లెట్స్ తగ్గడానికి గల కారణాలు, సమస్య తీవ్రతను బట్టి చికిత్స మారుతుంది. కొన్ని సందర్భాల్లో ఈ సమస్య తాత్కాలికంగా ఉండి, తగిన వైద్య పర్యవేక్షణతో తగ్గవచ్చు. సాధారణంగా మన రక్తంలో ఎర్ర రక్తకణాలు, తెల్ల రక్తకణాలు, ప్లేట్లెట్స్ ఉంటాయి. వీటిలో ప్లేట్లెట్స్ రక్తం గడ్డకట్టడంలో కీలక పాత్ర పోషిస్తాయి. గాయమైనప్పుడు రక్తస్రావాన్ని నియంత్రించడంలో సహాయపడతాయి. ప్లేట్లెట్స్ సంఖ్య గణనీయంగా తగ్గితే సులభంగా గాయాలు కావడం, చర్మంపై చిన్న ఎర్రటి మచ్చలు కనిపించడం, ముక్కు లేదా చిగుళ్ల నుంచి రక్తస్రావం జరగడం వంటి లక్షణాలు కనిపించవచ్చు. అందుకే పిల్లల్లో ప్లేట్లెట్స్ తగ్గినట్లు గుర్తిస్తే నిర్లక్ష్యం చేయకుండా వైద్యులను సంప్రదించాలి.
ప్లేట్లెట్స్ తగ్గితే ఎలాంటి లక్షణాలు కనిపిస్తాయి?
రక్తంలో ప్లేట్లెట్స్ సంఖ్య తగ్గిందని తెలియగానే చాలామంది ఆందోళన చెందుతారు. అయితే, ప్లేట్లెట్స్ తగ్గిన ప్రతి సందర్భం ప్రమాదకరమైనది కాదు. సాధారణంగా రక్తంలో ప్రతి మైక్రోలీటర్‌కు 1.5 లక్షల నుంచి 4.5 లక్షల వరకు ప్లేట్లెట్స్ ఉంటాయి. ఇవి రక్తం గడ్డకట్టడంలో కీలక పాత్ర పోషిస్తాయి. వీటి సంఖ్య తగ్గినప్పుడు కొంతమందిలో రక్తస్రావానికి సంబంధించిన లక్షణాలు కనిపించవచ్చు. చర్మంపై చిన్న ఎర్రటి లేదా ఊదా రంగు మచ్చలు ఏర్పడటం, చిగుళ్ల నుంచి రక్తం కారడం, మూత్రంలో రక్తం కనిపించడం, వాంతుల్లో రక్తం పడటం వంటి లక్షణాలను నిర్లక్ష్యం చేయకూడదు. ఇలాంటి లక్షణాలు కనిపిస్తే వెంటనే వైద్యులను సంప్రదించాలి.
ఎలాంటి లక్షణాలు కనిపించకపోయినా, ఇతర ఆరోగ్య సమస్యల కోసం నిర్వహించిన రక్త పరీక్షల్లో ప్లేట్లెట్స్ సంఖ్య తగ్గినట్లు గుర్తిస్తే వైద్యుల సలహా తీసుకోవాలి. ప్లేట్లెట్స్ తగ్గడానికి గల కారణాలను గుర్తించేందుకు ఎర్ర రక్తకణాలు, తెల్ల రక్తకణాల సంఖ్య, రక్తహీనత ఉందా లేదా, ఇన్‌ఫెక్షన్‌ లక్షణాలు ఉన్నాయా, రక్తస్రావం జరుగుతోందా వంటి అంశాలను వైద్యులు పరిశీలిస్తారు. వాటి ఆధారంగా అవసరమైన చికిత్సను నిర్ణయిస్తారు.
వైరల్‌ ఇన్‌ఫెక్షన్ల సమయంలో ప్లేట్లెట్స్ సంఖ్య తాత్కాలికంగా తగ్గవచ్చు. కొన్ని సందర్భాల్లో తెల్ల రక్తకణాల సంఖ్య కూడా తగ్గుతుంది. శరీరంలోని రోగనిరోధక వ్యవస్థ పొరపాటున ప్లేట్‌లెట్స్‌పై దాడి చేయడం వల్ల కూడా వాటి సంఖ్య తగ్గవచ్చు. ఈ పరిస్థితిని ఇమ్యూన్‌ థ్రాంబోసైటోపీనియా (ITP) అంటారు. మరికొందరిలో స్పష్టమైన కారణం కనిపించకపోవచ్చు. హెపటైటిస్‌, హెచ్‌ఐవీ వంటి కొన్ని ఇన్‌ఫెక్షన్లు, ఇతర వ్యాధులు లేదా కొన్ని మందుల ప్రభావం కూడా ప్లేట్లెట్స్ తగ్గడానికి కారణం కావచ్చు.
పిల్లల్లో ఇమ్యూన్‌ థ్రాంబోసైటోపీనియా ఉన్నప్పుడు కొందరిలో పెద్దగా లక్షణాలు కనిపించకపోవచ్చు. అయితే, ప్లేట్లెట్స్ సంఖ్య చాలా తక్కువగా ఉన్నప్పుడు రక్తస్రావం ప్రమాదం పెరుగుతుంది. ముఖ్యంగా కౌంట్‌ 10,000 కంటే తక్కువగా ఉంటే అత్యవసర వైద్య మూల్యాంకనం అవసరం కావచ్చు. ఆసుపత్రిలో చికిత్స చేయాలా, ఏ విధమైన చికిత్స అందించాలా అనేది పిల్లల పరిస్థితి, రక్తస్రావం తీవ్రత, ఇతర పరీక్షల ఫలితాల ఆధారంగా వైద్యులు నిర్ణయిస్తారు.
ప్లేట్లెట్స్ తగ్గడానికి గల కారణాలను కేవలం ఒకటి రెండు లక్షణాల ఆధారంగా నిర్ధారించలేం. పిల్లల వయసు, వైద్య చరిత్ర, శారీరక లక్షణాలు, రక్త పరీక్షల ఫలితాలను సమగ్రంగా పరిశీలించాల్సి ఉంటుంది. ఆరు నెలలలోపు శిశువుల్లో ప్లేట్లెట్స్ తక్కువగా ఉంటే రోగనిరోధక వ్యవస్థకు సంబంధించిన సమస్యలతో పాటు జన్యుపరమైన కారణాలను కూడా వైద్యులు పరిశీలించవచ్చు. అవసరాన్ని బట్టి అదనపు రక్త పరీక్షలు, ఇతర ప్రత్యేక పరీక్షలు నిర్వహిస్తారు.
ప్లేట్లెట్స్ తగ్గాయని తెలియగానే భయపడాల్సిన అవసరం లేదు. అదే సమయంలో దాన్ని నిర్లక్ష్యం చేయకూడదు. రక్తస్రావం ఆగకపోవడం, మూత్రం లేదా వాంతుల్లో రక్తం కనిపించడం, తీవ్రమైన తలనొప్పి వంటి లక్షణాలు ఉంటే తక్షణ వైద్య సహాయం తీసుకోవాలి. వైద్యుల సూచనల మేరకు పరీక్షలు, చికిత్స చేయించుకోవడం ద్వారా సమస్యను సురక్షితంగా నిర్వహించవచ్చు.