
భారతదేశంలో పెరుగుతున్న ఉష్ణోగ్రతలు, పట్టణీకరణ, ప్రజల జీవన ప్రమాణాలు మెరుగుపడటంతో రాబోయే పదేళ్లలో ఇళ్లలో ఎయిర్ కండిషనర్ల (AC) వినియోగం భారీగా పెరగనుంది. 2035 నాటికి దేశంలో అదనంగా సుమారు 20 కోట్ల ఏసీలు ఏర్పాటు కానున్నాయని అంతర్జాతీయ ఇంధన సంస్థ (IEA) వెల్లడించింది. దీంతో ప్రపంచవ్యాప్తంగా విద్యుత్ డిమాండ్ పెరుగుదలకు భారత్ ప్రధాన కారణంగా మారనుందని తన వరల్డ్ ఎనర్జీ ఔట్లుక్ 2026 నివేదికలో పేర్కొంది.
ప్రస్తుతం ప్రపంచంలోని మొత్తం ఏసీలలో భారత్, ఆగ్నేయాసియా దేశాల వాటా 10 శాతం కంటే తక్కువగా ఉంది. అయితే 2035 నాటికి ఈ వాటా 20 శాతానికి చేరుకునే అవకాశం ఉందని నివేదిక అంచనా వేసింది.
భారత్, ఇండోనేషియాలో అధిక ఉష్ణోగ్రతలు ఉన్నప్పటికీ ప్రతి ఐదు కుటుంబాల్లో ఒకటి కంటే తక్కువ కుటుంబాలకు మాత్రమే ఏసీలు ఉన్నాయని IEA తెలిపింది. మరోవైపు ఆస్ట్రేలియా, జపాన్, అమెరికా దేశాల్లో సుమారు 90 శాతం కుటుంబాలకు కనీసం ఒక ఏసీ ఉంది.
తాపం కంటే శీతలీకరణకు పెరుగుతున్న డిమాండ్
ప్రపంచ ఇంధన వినియోగంలో కీలకమైన మార్పు చోటుచేసుకుంటోందని IEA నివేదిక వెల్లడించింది. ఇంధన చరిత్రలో తొలిసారిగా భవనాల్లో చల్లదనం కోసం అవసరమయ్యే విద్యుత్ డిమాండ్, వేడి కోసం అవసరమయ్యే డిమాండ్ను అధిగమించనుందని పేర్కొంది.
IEA అంచనాల ప్రకారం, రాబోయే పదేళ్లలో భారత్లో విద్యుత్ డిమాండ్ ఏటా సుమారు 6 శాతం పెరగనుంది. ప్రధాన ప్రపంచ ప్రాంతాలతో పోలిస్తే ఇది అత్యంత వేగవంతమైన వృద్ధిగా ఉండనుంది.
అదే సమయంలో దేశ మొత్తం ఇంధన డిమాండ్ ఏటా 2.5 శాతం పెరిగే అవకాశం ఉంది. ఇది ప్రపంచ సగటు వృద్ధి రేటుకు దాదాపు మూడు రెట్లు ఎక్కువ.
ప్రపంచవ్యాప్తంగా భారీగా పెరగనున్న కూలింగ్ డిమాండ్
2035 నాటికి ప్రపంచవ్యాప్తంగా భవనాల్లో శీతలీకరణ కోసం విద్యుత్ వినియోగం 1,700 టెరావాట్ అవర్స్ (TWh) మేర పెరగనుందని IEA అంచనా వేసింది. ఈ అదనపు విద్యుత్ వినియోగం ప్రస్తుతం భారత్లో ఉన్న మొత్తం విద్యుత్ డిమాండ్కు దాదాపు సమానంగా ఉంటుందని తెలిపింది.
అంతేకాకుండా, మరింత తీవ్రంగా, ఎక్కువ కాలం కొనసాగే వడగాల్పుల ప్రభావాన్ని కూడా IEA పరిశీలించింది. ఇలాంటి పరిస్థితుల్లో శీతలీకరణకు సంబంధించిన విద్యుత్ డిమాండ్ అదనంగా 700 TWh లేదా 40 శాతం పెరిగే అవకాశం ఉందని అంచనా వేసింది.
దీంతో ముఖ్యంగా అత్యధిక విద్యుత్ అవసరమయ్యే సమయాల్లో విద్యుత్ సరఫరాపై తీవ్ర ఒత్తిడి ఏర్పడవచ్చని హెచ్చరించింది.
ప్రస్తుత విధానాలు కొనసాగితే 2035 నాటికి ప్రపంచవ్యాప్తంగా అత్యధిక విద్యుత్ డిమాండ్ 720 గిగావాట్లు పెరిగే అవకాశం ఉందని నివేదిక పేర్కొంది. ఇది ప్రస్తుతం భారత్లో ఉన్న మొత్తం విద్యుత్ ఉత్పత్తి సామర్థ్యాన్ని మించిపోతుంది.
విద్యుత్ ఆదా చేసే ఏసీలతో ఒత్తిడి తగ్గింపు
పెరుగుతున్న విద్యుత్ డిమాండ్ను నియంత్రించేందుకు తక్కువ విద్యుత్ వినియోగించే ఏసీలు, ఇతర సమర్థవంతమైన విద్యుత్ పరికరాల వినియోగాన్ని పెంచాలని IEA సూచించింది.
సమర్థవంతమైన కూలింగ్ టెక్నాలజీలను అందుబాటులోకి తీసుకురావడం ద్వారా అధిక ఉష్ణోగ్రతలు ఉన్న సమయంలో విద్యుత్ వినియోగాన్ని తగ్గించవచ్చని పేర్కొంది.
వాతావరణ పరిస్థితులు కూడా భారత విద్యుత్ డిమాండ్పై ప్రభావం చూపుతున్నాయి. 2025లో ముందుగానే వచ్చిన రుతుపవనాలు, అధిక వర్షపాతం కారణంగా విద్యుత్ డిమాండ్ తగ్గింది. అదే సమయంలో జలవిద్యుత్ ఉత్పత్తి పెరగడంతో బొగ్గు వినియోగంపై ఒత్తిడి తగ్గిందని IEA తెలిపింది.
ప్రస్తుతం ప్రపంచంలో అత్యధిక బొగ్గు వినియోగించే దేశాల్లో భారత్ రెండో స్థానంలో ఉంది.
ఆటోమొబైల్, మౌలిక సదుపాయాల అభివృద్ధితో పెరగనున్న ఇంధన అవసరాలు
ఏసీల వినియోగంతో పాటు రవాణా, మౌలిక సదుపాయాల రంగాల్లో విస్తరణ కూడా భారతదేశ ఇంధన డిమాండ్ను పెంచనుంది.
రాబోయే సంవత్సరాల్లో భారత్ రోడ్లపై ప్రతిరోజూ 12,000కు పైగా కొత్త కార్లు చేరే అవకాశం ఉందని IEA అంచనా వేసింది. అలాగే దేశంలో భవనాలు, నిర్మాణాలకు సంబంధించిన మొత్తం విస్తీర్ణం 33 శాతం పెరగనుంది.
పట్టణీకరణ, మౌలిక సదుపాయాల అభివృద్ధికి అవసరమైన ఉక్కు, సిమెంట్ ఉత్పత్తి పెరగడం వల్ల పారిశ్రామిక రంగంలోనూ ఇంధన వినియోగం గణనీయంగా పెరగనుంది.
2035 నాటికి ఇంధన పెట్టుబడులు 85 శాతం పెరిగే అవకాశం
భారత్లో ఇంధన రంగానికి వచ్చే పెట్టుబడులు 2025తో పోలిస్తే 2035 నాటికి 85 శాతం పెరిగే అవకాశం ఉందని IEA అంచనా వేసింది.
దీంతో ఇంధన రంగంలో పెట్టుబడులు వేగంగా పెరుగుతున్న ప్రధాన దేశాల్లో భారత్ ఒకటిగా నిలవనుంది.
2025లో భారత్ విద్యుత్ ఉత్పత్తి సుమారు 2,114 టెరావాట్ అవర్స్ (TWh)గా నమోదైంది. ఇది 2035 నాటికి 3,585 TWhకు చేరుకునే అవకాశం ఉందని నివేదిక పేర్కొంది.
ఇందులో సుమారు 51 శాతం విద్యుత్ శిలాజేతర ఇంధన వనరుల నుంచి ఉత్పత్తి కానుంది. పునరుత్పాదక ఇంధన వనరులు, ఇతర స్వచ్ఛమైన విద్యుత్ ఉత్పత్తి మార్గాల వాటా పెరగడం దీనికి ప్రధాన కారణం.
బొగ్గుపైనే కొనసాగనున్న భారత్ ఆధారపడటం
శిలాజేతర ఇంధన వనరుల వినియోగం పెరుగుతున్నప్పటికీ, రాబోయే సంవత్సరాల్లో భారత్ విద్యుత్ ఉత్పత్తిలో బొగ్గు కీలక పాత్ర పోషించనుంది.
దేశంలో కార్బన్ డయాక్సైడ్ ఉద్గారాలు 2040 ప్రాంతంలో గరిష్ఠ స్థాయికి చేరుకునే అవకాశం ఉందని IEA అంచనా వేసింది.
పెరుగుతున్న విద్యుత్ డిమాండ్, ఆర్థిక అభివృద్ధి, శీతలీకరణ అవసరాలు, పర్యావరణ పరిరక్షణ లక్ష్యాల మధ్య సమతుల్యత సాధించడం భారత్కు పెద్ద సవాలుగా మారనుంది.
మొత్తంగా, రాబోయే పదేళ్లలో ఏసీల వినియోగం భారీగా పెరగనున్న నేపథ్యంలో పునరుత్పాదక ఇంధనం, విద్యుత్ ఆదా చేసే పరికరాలు, ఆధునిక విద్యుత్ ప్రసార వ్యవస్థలు, మౌలిక సదుపాయాలపై పెట్టుబడులు పెంచడం అత్యంత కీలకంగా మారనుంది.
