DNews: హైదరాబాద్ మహానగరంలో నీటి ఎద్దడి ముప్పు క్రమంగా పెరుగుతోంది. వేసవి సమీపిస్తుండటంతో తాగునీటి అవసరాలు మరింత పెరిగే అవకాశముంది. ఈ నేపథ్యంలో ప్రతి నీటి బొట్టును పొదుపుగా వినియోగించుకోవాలని హైదరాబాద్ మెట్రోపాలిటన్ వాటర్ సప్లై అండ్ సీవరేజ్ బోర్డు (జలమండలి) అధికారులు ప్రజలకు సూచిస్తున్నారు. నగరంలోని అన్ని తాగునీటి వనరులను ఉపయోగించుకుంటూ ప్రజలకు ఇబ్బందులు కలగకుండా చూస్తామని చెబుతున్నారు. నీటి కొరత ఉన్న ప్రాంతాలకు ఇతర ప్రాంతాల నుంచి నీటిని సరఫరా చేసేందుకు ప్రత్యామ్నాయ ఏర్పాట్లు చేస్తున్నట్లు వెల్లడిస్తున్నారు.
అయితే ఒకవైపు నీటిని పొదుపు చేయాలని ప్రజలకు సూచిస్తున్న జలమండలి, మరోవైపు తన పరిధిలో ఉన్న వేలాది బోర్లను మాత్రం సరిగ్గా వినియోగించుకోవడం లేదనే విమర్శలు వినిపిస్తున్నాయి. నగరవ్యాప్తంగా ఉన్న 3,500కు పైగా బోర్లలో సుమారు 80 శాతం నిరుపయోగంగా ఉన్నట్లు సమాచారం. చిన్నచిన్న మరమ్మతులు చేయించకపోవడంతో ఉపయోగపడాల్సిన నీటి వనరులు వృథాగా మారుతున్నాయి. ఈ బోర్లను తిరిగి అందుబాటులోకి తీసుకొస్తే నగరంలో నీటి సమస్యను కొంతవరకు తగ్గించవచ్చనే అభిప్రాయాలు వ్యక్తమవుతున్నాయి.
మరమ్మతులు లేక మూలకు చేరిన వేలాది బోర్లు
హైదరాబాద్ నగరానికి జలమండలి ప్రధానంగా రిజర్వాయర్లు, ఇతర నీటి వనరుల ద్వారా తాగునీటిని సరఫరా చేస్తోంది. అయితే కొన్ని కాలనీల్లో పైపులైన్ల ద్వారా అందుతున్న నీరు స్థానిక అవసరాలకు సరిపోవడం లేదు. దీంతో ఆయా ప్రాంతాల్లో అదనపు నీటి అవసరాలను తీర్చేందుకు జలమండలి బోర్లను ఏర్పాటు చేసింది. స్థానికంగా బోర్లు వేసి వాటి ద్వారా చుట్టుపక్కల ప్రాంతాల ప్రజలకు నీటిని అందించేలా గతంలో ఏర్పాట్లు చేశారు.
కానీ కాలక్రమేణా ఈ బోర్ల నిర్వహణపై అధికారులు తగిన శ్రద్ధ చూపడం లేదనే ఆరోపణలు వస్తున్నాయి. చిన్నపాటి సాంకేతిక సమస్యలు తలెత్తినా మరమ్మతులు చేయించకపోవడంతో అనేక బోర్లు ఏళ్ల తరబడి నిరుపయోగంగా ఉంటున్నాయి. మరికొన్ని బోర్లు పూర్తిగా శిథిలావస్థకు చేరుకున్నాయి. నగరం విస్తరిస్తున్న క్రమంలో కొన్ని బోర్లు ఎక్కడున్నాయో కూడా గుర్తించలేని పరిస్థితి ఏర్పడింది.
80 శాతం బోర్లు నిరుపయోగం!
జలమండలి పరిధిలో మొత్తం 3,500కు పైగా బోర్లు ఉన్నట్లు అంచనా. అయితే వీటిలో దాదాపు 80 శాతం బోర్లు ప్రస్తుతం వినియోగంలో లేవని తెలుస్తోంది. అంటే వేలాది బోర్లు అందుబాటులో ఉన్నప్పటికీ వాటి ద్వారా ప్రజలకు నీటిని సరఫరా చేయలేని పరిస్థితి నెలకొంది.
మరికొన్ని ప్రాంతాల్లో బోర్లు పనిచేసే స్థితిలో ఉన్నప్పటికీ వాటిని ఉపయోగించుకోవడం లేదు. భూగర్భ జలాలు అందుబాటులో ఉన్న చోట్ల కూడా సరైన నిర్వహణ లేకపోవడంతో నీటి వనరులు వృథాగా మారుతున్నాయి. బోర్లకు అవసరమైన మోటార్లు, విద్యుత్ కనెక్షన్లు, పైపులైన్లు తదితర సదుపాయాలను పరిశీలించి మరమ్మతులు చేపడితే తిరిగి వినియోగంలోకి తీసుకురావచ్చని స్థానికులు అభిప్రాయపడుతున్నారు.
బోర్లు కనిపించకున్నా కరెంట్ బిల్లులు మాత్రం వస్తున్నాయి!
ఈ వ్యవహారంలో మరో ఆసక్తికరమైన విషయం వెలుగులోకి వచ్చింది. కొన్ని ప్రాంతాల్లో బోర్లు పూర్తిగా కనుమరుగైనా వాటికి సంబంధించిన విద్యుత్ కనెక్షన్లపై మాత్రం నెలనెలా బిల్లులు వస్తున్నాయి. బోర్లు ఎక్కడున్నాయో తెలియని పరిస్థితి ఉన్నప్పటికీ విద్యుత్ శాఖ నుంచి కనీస బిల్లులు జారీ అవుతున్నట్లు సమాచారం.
వినియోగంలో లేని బోర్లకు కూడా నెలకు సుమారు రూ.250 నుంచి రూ.270 వరకు కనీస విద్యుత్ బిల్లులు వస్తున్నాయి. ఈ బిల్లులు జలమండలి సెక్షన్ కార్యాలయాలకు చేరుతున్నప్పటికీ, ఉపయోగంలో లేని బోర్లకు సంబంధించిన చెల్లింపులపై ప్రస్తుత అధికారులు ఆసక్తి చూపడం లేదనే విమర్శలున్నాయి. దీంతో విద్యుత్ బిల్లుల బకాయిలు పేరుకుపోతున్నాయి.
మరోవైపు డివిజన్లలో అధికారులు మారుతున్న కొద్దీ గతంలో ఏర్పాటు చేసిన బోర్ల వివరాలు కూడా అందుబాటులో లేకుండా పోతున్నాయి. ఏ ప్రాంతంలో ఎన్ని బోర్లు ఉన్నాయి? వాటిలో ఎన్ని పనిచేస్తున్నాయి? ఎన్ని మరమ్మతులకు గురయ్యాయి? అనే వివరాలపై స్పష్టమైన సమాచారం లేకపోవడం సమస్యను మరింత జటిలం చేస్తోంది.
బోర్లను వినియోగంలోకి తెస్తే నీటి ఎద్దడికి పరిష్కారం!
నగరంలో ప్రస్తుతం నీటి అవసరాలు పెరుగుతున్న నేపథ్యంలో జలమండలి పరిధిలోని బోర్లను గుర్తించి తిరిగి వినియోగంలోకి తీసుకురావాలనే డిమాండ్ పెరుగుతోంది. ఇప్పటికే పలు కాలనీలకు చెందిన వినియోగదారులు బోర్ల మరమ్మతులు చేయించాలని అధికారులకు విజ్ఞప్తులు చేస్తున్నట్లు తెలుస్తోంది.
ప్రత్యేకంగా నగరంలోని పశ్చిమ ప్రాంతంలో రాబోయే రోజుల్లో నీటి సమస్య తీవ్రతరం అయ్యే అవకాశాలున్నాయి. వెస్ట్ సిటీలోని ఏడు నియోజకవర్గాల్లో నీటి అవసరాలు పెరుగుతున్న నేపథ్యంలో అక్కడ అందుబాటులో ఉన్న బోర్లను ముందుగానే గుర్తించి మరమ్మతులు చేయించాలని స్థానికులు కోరుతున్నారు.
ప్రస్తుతం నీటి కొరత ఏర్పడిన ప్రాంతాలకు ట్యాంకర్ల ద్వారా నీటిని సరఫరా చేయాల్సి వస్తోంది. అదే సమయంలో జలమండలి పరిధిలో ఉన్న బోర్లు నిరుపయోగంగా ఉండటం వల్ల అందుబాటులో ఉన్న వనరులను పూర్తిస్థాయిలో వినియోగించుకోలేకపోతున్నారు. బోర్లను పునరుద్ధరిస్తే ట్యాంకర్లపై ఆధారపడే అవసరం కూడా కొంతవరకు తగ్గే అవకాశం ఉంటుంది.
బోర్లపై ప్రత్యేక సర్వే చేపట్టాలని డిమాండ్
జలమండలి పరిధిలోని బోర్లన్నింటిపై అధికారులు సమగ్ర సర్వే నిర్వహించాలని వినియోగదారులు కోరుతున్నారు. ఈ సర్వేలో బోర్లను మూడు విభాగాలుగా గుర్తించాలని సూచిస్తున్నారు. మరమ్మతులు చేస్తే తిరిగి పనిచేసే బోర్లు, పూర్తిగా కనుమరుగైన బోర్లు, ప్రస్తుతం వినియోగంలో ఉన్న బోర్లు అనే విధంగా వివరాలను సేకరించాలని అంటున్నారు.
అలాగే ప్రతి బోరుకు సంబంధించిన ప్రాంతం, విద్యుత్ కనెక్షన్, మోటారు పరిస్థితి, నీటి లభ్యత వంటి వివరాలను నమోదు చేయాలని కోరుతున్నారు. దీంతో ఏ బోరును ఎలా ఉపయోగించుకోవాలనే అంశంపై అధికారులకు స్పష్టత వస్తుంది. అవసరమైన చోట మరమ్మతులు చేపట్టి నీటి సరఫరాను పునరుద్ధరించవచ్చు.
ఇదే సమయంలో ప్రైవేట్ బోర్లు, అనుమతులు లేకుండా నిర్వహిస్తున్న బోర్లపై కూడా అధికారులు దృష్టి సారించాలని స్థానికులు అభిప్రాయపడుతున్నారు. జలమండలి పరిధిలో ఉన్న నీటి వనరులను సక్రమంగా వినియోగించుకుంటే నగరానికి కొంతవరకు ఉపశమనం లభించవచ్చు.
మొత్తానికి హైదరాబాద్‌లో రానున్న నీటి ఎద్దడిని ఎదుర్కోవాలంటే కొత్త నీటి వనరులపై మాత్రమే ఆధారపడకుండా ఇప్పటికే అందుబాటులో ఉన్న వనరులను కూడా సమర్థంగా ఉపయోగించుకోవాల్సిన అవసరం ఉంది. ఏళ్ల తరబడి నిర్లక్ష్యానికి గురవుతున్న 3,500కు పైగా బోర్లపై అధికారులు ప్రత్యేక దృష్టి సారించి, వాటిని పునరుద్ధరించాలని నగరవాసులు కోరుతున్నారు.