D Spiritual: Sept 12: గణేశుని ఏనుగు ముఖం కథ తెలుగు: విఘ్నాలను తొలగించే దేవుడిగా, జ్ఞానం, బుద్ధికి ప్రతీకగా కొలిచే శ్రీ గణేశుడిని చూడగానే ముందుగా గుర్తుకు వచ్చేది ఆయన ఏనుగు ముఖమే. పెద్ద తల, విశాలమైన చెవులు, వంకరగా ఉండే తొండం గణేశుడి ప్రత్యేక రూపాన్ని తెలియజేస్తాయి. అయితే గణేశుడికి ఏనుగు తల ఎలా వచ్చింది? గజాసురుడి తలనే ఎందుకు ఆయనకు అమర్చారు? దీని వెనుక ఉన్న పురాణ కథ, ఆధ్యాత్మిక విశేషాలు ఏమిటో ఇప్పుడు తెలుసుకుందాం.
పురాణ కథనాల ప్రకారం.. పార్వతీదేవి తన శరీరానికి రాసుకున్న చందనపు ముద్దతో ఒక బాలుడి రూపాన్ని తయారు చేసి, అందులోకి ప్రాణశక్తిని ప్రసాదించింది. ఆ బాలుడే గణేశుడు. ఒకసారి పార్వతీదేవి స్నానానికి వెళ్లే సమయంలో తనకు కాపలాగా ఉండమని గణేశుడిని ఆదేశించింది. తల్లి మాటను శిరసావహించిన గణేశుడు ద్వారం వద్ద నిలబడి ఎవరినీ లోపలికి అనుమతించకుండా కాపలా కాశాడు.
ఇంతలో పరమశివుడు తన గణాలతో కలిసి అక్కడికి వచ్చాడు. అప్పటివరకు గణేశుడు శివుడిని చూడకపోవడంతో ఆయనను గుర్తించలేదు. శివుడు లోపలికి వెళ్లేందుకు ప్రయత్నించగా.. తల్లి ఆజ్ఞను పాటించిన గణేశుడు ఆయనను అడ్డుకున్నాడు. గణేశుడు ఎంత చెప్పినా శివుడిని లోపలికి అనుమతించలేదు.
దీంతో పరిస్థితి తీవ్రంగా మారి చివరకు శివుడికి, గణేశుడికి మధ్య యుద్ధం జరిగింది. ఆగ్రహించిన పరమశివుడు తన త్రిశూలంతో గణేశుడి తలను వేరు చేశాడు. ఈ విషయం తెలుసుకున్న పార్వతీదేవి తీవ్రంగా కలత చెందింది. తన కుమారుడిని తిరిగి ప్రాణాలతో తీసుకురావాలని ఆమె శివుడిని కోరింది.
పార్వతీదేవి ఆగ్రహాన్ని శాంతింపజేయడంతో పాటు గణేశుడిని తిరిగి జీవింపజేయాలని శివుడు నిర్ణయించాడు. ఇందుకోసం ఒక ప్రత్యేకమైన తలను తీసుకురావాలని తన గణాలను ఆదేశించాడు. ఉత్తరం వైపు తల పెట్టుకుని నిద్రిస్తున్న జీవి తలను తీసుకురావాలని శివుడు చెప్పినట్లు కొన్ని పురాణ కథనాల్లో పేర్కొంటారు.
శివుడి ఆదేశం మేరకు గణాలు అన్ని దిశల్లో వెతికాయి. చివరకు వారికి ఉత్తరం వైపు తల పెట్టుకుని నిద్రిస్తున్న గజాసురుడు కనిపించాడు. గజాసురుడు ఏనుగు రూపంలో ఉన్న శివభక్తుడిగా కొన్ని పురాణ కథనాల్లో ప్రస్తావించబడతాడు. అతను గతంలో పరమశివుడి నుంచి వరాలను పొందినట్లు కూడా కథలు చెబుతాయి.
ఆ కథనం ప్రకారం.. గజాసురుడి తలను తీసుకువచ్చిన తర్వాత శివుడు దానిని గణేశుడి శరీరానికి అమర్చాడు. అనంతరం తన దైవశక్తితో గణేశుడికి తిరిగి ప్రాణం పోశాడు. అలా గణేశుడు ఏనుగు ముఖంతో పునర్జన్మ పొందాడు. అప్పటి నుంచి ఆయన గజాననుడిగా ప్రసిద్ధి చెందాడు.
ఏనుగు ముఖాన్ని పొందిన తర్వాత గణేశుడికి శివుడు ‘గజాననుడు’ అనే నామాన్ని ప్రసాదించినట్లు పురాణ కథనం చెబుతుంది. ‘గజ’ అంటే ఏనుగు, ‘ఆనన’ అంటే ముఖం. అందువల్ల ఏనుగు ముఖం కలిగిన గణేశుడిని ‘గజాననుడు’ అని పిలుస్తారు. ఇదే రూపం తరువాత హిందూ సంప్రదాయంలో గణేశుడి అత్యంత ప్రసిద్ధ దైవ స్వరూపంగా మారింది.
గణేశుడి ఏనుగు ముఖానికి ఆధ్యాత్మికంగా ఎంతో ప్రాధాన్యత ఉందని భక్తులు విశ్వసిస్తారు. ఆయన పెద్ద తలను విశాలమైన ఆలోచన, జ్ఞానం, వివేకానికి ప్రతీకగా భావిస్తారు. పెద్ద చెవులు ఇతరులు చెప్పే విషయాలను ఓపికగా, శ్రద్ధగా వినాలనే సందేశాన్ని సూచిస్తాయని చెబుతారు.
అదేవిధంగా గణేశుడి తొండం కూడా ప్రత్యేకమైన ఆధ్యాత్మిక సందేశాన్ని అందిస్తుందని భావిస్తారు. ఏనుగు తొండం సున్నితమైన పనులను చేయడంతో పాటు శక్తి అవసరమైన పనులను కూడా చేయగలదు. అందువల్ల పరిస్థితులకు అనుగుణంగా తెలివిగా, సమర్థంగా వ్యవహరించే సామర్థ్యానికి తొండం ప్రతీకగా భావిస్తారు.
ఏనుగు రూపం కేవలం బలానికి మాత్రమే సంకేతం కాదని భక్తులు విశ్వసిస్తారు. బలంతో పాటు జ్ఞానం, ఓర్పు, వివేకం కలిసిన శక్తికి ఇది ప్రతీకగా ఆధ్యాత్మిక సంప్రదాయంలో భావిస్తారు. అందుకే గణేశుడి రూపంలోని ప్రతి అంశానికి ప్రత్యేకమైన అర్థం ఉందని చెబుతారు.
గణేశుడి ఏనుగు ముఖం వెనుక ఉన్న కథ కేవలం ఒక పురాణ ఘట్టం మాత్రమే కాదు.. ఇందులో ఆధ్యాత్మిక సందేశం కూడా ఉందని భక్తులు భావిస్తారు. ఒక విషాదకరమైన సంఘటన తర్వాత గణేశుడు కొత్త దైవ స్వరూపాన్ని పొందాడు. అదే ఆయనను గజాననుడిగా, విఘ్నేశ్వరుడిగా, బుద్ధి, జ్ఞానాలకు అధిదేవతగా మరింత విశిష్టుడిని చేసింది.
అందుకే గణేశుడి ఏనుగు ముఖం ఆయన రూపానికి గుర్తు మాత్రమే కాదు.. జ్ఞానం, వివేకం, ఓర్పు, శక్తి, విఘ్నాలను అధిగమించే సామర్థ్యానికి ప్రతీకగా భక్తులు భావిస్తారు. గణేశుడి రూపంలోని ఈ ఆధ్యాత్మిక సందేశాల కారణంగానే ఆయనను భారతీయ సంప్రదాయంలో అత్యంత ప్రీతిపాత్రమైన దేవతల్లో ఒకరిగా కొలుస్తారు.