
D Spiritual: Jan 22: దేవుని కడప – తిరుమల తొలి గడప
తిరుమల తిరుపతికి తొలి గడపగా ప్రసిద్ధి చెందిన దేవుని కడపలోని శ్రీ లక్ష్మీ వెంకటేశ్వర స్వామి దేవాలయానికి విశేషమైన ప్రాధాన్యం ఉంది. తిరుమలకు వెళ్లే ముందు ఈ ఆలయాన్ని దర్శించుకుంటేనే యాత్ర సంపూర్ణమవుతుందని అనేక మంది భక్తులు విశ్వసిస్తారు. అందుకే ఈ ఆలయాన్ని “తిరుమల తొలి గడప”గా పిలుస్తారు.
మూలవిరాట్ వెనుక ఉన్న ఆంజనేయ స్వామి
దేవుని కడప దేవాలయంలో మూలవిరాట్గా ఉన్న వెంకటేశ్వర స్వామి విగ్రహం వెనుక ఆంజనేయ స్వామి కొలువై ఉండటం ఈ ఆలయానికి ఉన్న ప్రత్యేకత. తిరుమల వరాహ క్షేత్రమైతే, దేవుని కడప దేవాలయాన్ని హనుమ క్షేత్రంగా పిలుస్తారు.
పూర్వకాల భక్తుల సంప్రదాయం
పూర్వకాలంలో తిరుమలకు వెళ్లే ప్రతి భక్తుడు ముందుగా దేవుని కడప దేవాలయానికి వచ్చి ఆంజనేయ స్వామిని దర్శించుకుని అక్కడి నుంచి తిరుపతికి వెళ్లేవారని చెబుతారు. ఇది శతాబ్దాలుగా కొనసాగిన ఆచారంగా భావిస్తారు.
కృపాచార్య మహర్షి తపస్సు కథ
ఒకప్పుడు కృపాచార్యుడు అనే మహర్షి ఈ ప్రాంతానికి వచ్చి ఆంజనేయ స్వామిని దర్శించుకున్న తర్వాత తిరుపతికి వెళ్లలేకపోయారని పురాణ కథనాలు చెబుతున్నాయి. అప్పుడు ఆయన అక్కడే ఉండి వెంకటేశ్వర స్వామి దర్శనం కోసం ఘోర తపస్సు చేయగా, సాక్షాత్తు స్వామివారే ప్రత్యక్షమయ్యారని పండితులు పేర్కొంటారు.
వెంకటేశ్వర స్వామి ఆజ్ఞ
కృపాచార్య మహర్షి తపస్సుకు మెచ్చిన వెంకటేశ్వర స్వామి, ఆంజనేయ స్వామి విగ్రహం ముందు తన విగ్రహాన్ని ప్రతిష్ట చేయాలని ఆదేశించారట. ఇకనుంచి తిరుపతికి వెళ్లలేని భక్తులు ఇక్కడ దర్శనం చేసుకుంటే, తిరుపతిలో దర్శనం చేసినంత పుణ్యం లభిస్తుందని స్వామివారు వరమిచ్చారని స్థానికులు చెబుతారు.
కృపావతి నుంచి కడప వరకు
ఈ క్షేత్రానికి మొదట స్వామివారు కృపతో దర్శనం ఇచ్చినందున ‘కృపావతి’ అనే పేరు వచ్చింది. కాలక్రమంలో అది ‘కురప’గా, తరువాత ‘కడప’గా మారిందని చెబుతారు. ఈ విధంగా దేవుని కడప దేవాలయం తిరుమల తొలి గడపగా ప్రసిద్ధి చెందింది.
పశ్చిమ ద్వారం ప్రత్యేకత
తిరుమలలో వెంకటేశ్వర స్వామి తూర్పు ముఖంగా దర్శనమిస్తే, దేవుని కడప దేవాలయంలో స్వామివారు పశ్చిమ ముఖంతో దర్శనమిస్తారు. అందుకే ఈ ఆలయాన్ని తిరుమలకు పశ్చిమ ద్వారంగా కూడా భావిస్తారు.
