ప్రస్తుతం స్మార్ట్ఫోన్ ప్రతి ఒక్కరి జీవితంలో కీలకంగా మారిపోయింది. బ్యాంకింగ్ లావాదేవీల నుంచి వ్యక్తిగత ఫొటోలు, వీడియోలు, వాట్సాప్ చాట్స్, ఫోన్ కాల్స్ వరకు ఎన్నో ముఖ్యమైన వివరాలు మన ఫోన్లలోనే ఉంటున్నాయి. అయితే పెరుగుతున్న టెక్నాలజీతో పాటు సైబర్ ముప్పులు కూడా పెరుగుతున్నాయి. ముఖ్యంగా స్పైవేర్, హానికరమైన యాప్స్ ద్వారా కొందరు వ్యక్తుల ఫోన్లోని సమాచారాన్ని రహస్యంగా తెలుసుకునే ప్రయత్నం చేస్తున్నారు.
దీనినే సాధారణంగా ఫోన్ స్పైయింగ్ లేదా ఫోన్ మానిటరింగ్ అంటారు. ఇలాంటి పరిస్థితుల్లో మన ఫోన్ సురక్షితంగా ఉందా? ఎవరైనా మన వ్యక్తిగత సమాచారాన్ని చూస్తున్నారా? అనే సందేహాలు చాలామందికి వస్తుంటాయి. అయితే మీ ఫోన్లో కనిపించే కొన్ని అసాధారణ మార్పులను గమనించడం ద్వారా అనుమానాస్పద కార్యకలాపాలను గుర్తించవచ్చు. అలాంటి నాలుగు ముఖ్యమైన సంకేతాల గురించి ఇప్పుడు తెలుసుకుందాం.

1. బ్యాటరీ వేగంగా తగ్గిపోతుందా?
మీరు ఫోన్ను ఎక్కువగా ఉపయోగించకపోయినా బ్యాటరీ వేగంగా తగ్గిపోతుందా? సాధారణంగా బ్యాటరీ పాతబడటం, ఎక్కువ యాప్స్ ఉపయోగించడం, నెట్వర్క్ సిగ్నల్ బలహీనంగా ఉండటం వంటి కారణాలతో ఛార్జింగ్ త్వరగా తగ్గుతుంది.
అయితే కొన్ని సందర్భాల్లో బ్యాక్గ్రౌండ్లో పనిచేసే స్పైవేర్ లేదా అనుమానాస్పద యాప్స్ కూడా బ్యాటరీని ఎక్కువగా వినియోగించవచ్చు. అందుకే బ్యాటరీ వినియోగ వివరాలను పరిశీలించడం మంచిది. ఏ యాప్ ఎక్కువ బ్యాటరీ వినియోగిస్తోందో గుర్తించి, మీకు తెలియని యాప్ ఏదైనా కనిపిస్తే దాని గురించి తెలుసుకోండి.
2. ఫోన్ ఉపయోగించకపోయినా వేడెక్కుతోందా?
సాధారణంగా గేమ్స్ ఆడుతున్నప్పుడు, వీడియోలు చూస్తున్నప్పుడు లేదా ఎక్కువ సమయం కెమెరా ఉపయోగించినప్పుడు ఫోన్ వేడెక్కుతుంది. కానీ ఫోన్ను ఉపయోగించకపోయినా తరచుగా వేడెక్కుతుంటే దాని వెనుక కారణాన్ని పరిశీలించాలి.
కొన్ని హానికరమైన యాప్స్ బ్యాక్గ్రౌండ్లో పనిచేస్తూ ఫోన్ ప్రాసెసర్, బ్యాటరీపై ప్రభావం చూపవచ్చు. అయితే ఫోన్ వేడెక్కడం ఒక్కటే స్పైవేర్ ఉన్నట్లు నిర్ధారించదు. ఫోన్ బ్యాటరీ స్థితి, యాప్స్ వినియోగం, సాఫ్ట్వేర్ అప్డేట్స్ కూడా పరిశీలించాలి.
3. మొబైల్ డేటా వినియోగం అకస్మాత్తుగా పెరిగిందా?
మీరు సాధారణంగా ఉపయోగించే ఇంటర్నెట్ డేటా కంటే ఒక్కసారిగా ఎక్కువ డేటా ఖర్చవుతోందా? అయితే మీ ఫోన్లోని యాప్స్ డేటా వినియోగాన్ని ఒకసారి పరిశీలించండి.
కొన్ని స్పైవేర్ యాప్స్ ఫోన్లోని సమాచారాన్ని ఇంటర్నెట్ ద్వారా ఇతర సర్వర్లకు పంపే అవకాశం ఉంటుంది. దీనివల్ల బ్యాక్గ్రౌండ్ డేటా వినియోగం పెరగవచ్చు.
మీ ఫోన్ సెట్టింగ్స్లోకి వెళ్లి ఏ యాప్ ఎంత డేటా వినియోగించిందో తెలుసుకోవచ్చు. మీకు తెలియని యాప్ ఎక్కువ డేటా ఉపయోగిస్తున్నట్లు కనిపిస్తే దాని అనుమతులు, వివరాలను పరిశీలించండి.
4. మైక్రోఫోన్, కెమెరా అనుమానాస్పదంగా పనిచేస్తున్నాయా?
మీరు ఎలాంటి కాల్ చేయకపోయినా లేదా కెమెరా ఉపయోగించకపోయినా మైక్రోఫోన్, కెమెరా యాక్టివిటీ సూచనలు కనిపిస్తున్నాయా? అయితే దీనిని నిర్లక్ష్యం చేయకండి.
ఆధునిక స్మార్ట్ఫోన్లలో మైక్రోఫోన్ లేదా కెమెరాను ఏదైనా యాప్ ఉపయోగించినప్పుడు ప్రత్యేక సూచికలు కనిపిస్తాయి. iPhoneలో మైక్రోఫోన్ వినియోగానికి ఆరెంజ్ డాట్, కెమెరా వినియోగానికి గ్రీన్ డాట్ కనిపిస్తాయి. Android 12, ఆ తర్వాతి వెర్షన్లలో కూడా ఇలాంటి ప్రైవసీ సూచికలు అందుబాటులో ఉన్నాయి.
మీరు ఉపయోగించని సమయంలో ఈ సూచికలు కనిపిస్తే ఏ యాప్ మైక్రోఫోన్ లేదా కెమెరాను యాక్సెస్ చేసిందో పరిశీలించండి.
ఫోన్ సురక్షితంగా ఉందో లేదో ఇలా చెక్ చేసుకోండి
స్మార్ట్ఫోన్ వినియోగదారులు తమ వ్యక్తిగత సమాచారాన్ని కాపాడుకోవడానికి కొన్ని భద్రతా చర్యలు తీసుకోవచ్చు.
ఆండ్రాయిడ్ యూజర్లు:
- Google Play Store ఓపెన్ చేసి ప్రొఫైల్ ఐకాన్పై క్లిక్ చేయండి.
- Play Protect ఎంపికను ఎంచుకోండి.
- Scan ఆప్షన్ ద్వారా ఫోన్లోని యాప్స్ను పరిశీలించండి.
- Settingsలో Privacy Dashboard ఓపెన్ చేసి మైక్రోఫోన్, కెమెరా, లొకేషన్ను ఏ యాప్స్ ఉపయోగించాయో చూడండి.
- అవసరం లేని యాప్స్కు ఇచ్చిన అనుమతులను తొలగించండి.
ఐఫోన్ యూజర్లు:
- Settingsలో Privacy & Security విభాగాన్ని ఓపెన్ చేయండి.
- App Privacy Report ద్వారా యాప్స్ యాక్టివిటీని పరిశీలించండి.
- Safety Check ద్వారా మీ వ్యక్తిగత సమాచారాన్ని ఎవరితో, ఏ యాప్స్తో షేర్ చేస్తున్నారో సమీక్షించండి.
- మీకు తెలియని Apple Account పరికరాలను పరిశీలించి అవసరమైతే తొలగించండి.
ఫోన్ ట్యాపింగ్ అనుమానం వస్తే ఏం చేయాలి?
మీ ఫోన్లో అనుమానాస్పద యాప్ కనిపిస్తే వెంటనే దాని వివరాలను పరిశీలించాలి. నమ్మదగిన భద్రతా స్కానింగ్ టూల్స్ ఉపయోగించాలి. తెలియని లింక్స్పై క్లిక్ చేయడం, గుర్తు తెలియని వెబ్సైట్ల నుంచి యాప్స్ డౌన్లోడ్ చేయడం మానుకోవాలి.
అలాగే ఫోన్ ఆపరేటింగ్ సిస్టమ్ను ఎప్పటికప్పుడు అప్డేట్ చేసుకోవాలి. Google, Apple ఖాతాలకు బలమైన పాస్వర్డ్లు పెట్టుకోవాలి. అందుబాటులో ఉన్నచోట టూ-ఫ్యాక్టర్ అథెంటికేషన్ను ఉపయోగించాలి.
మీరు తీవ్రమైన నిఘా లేదా వేధింపులకు గురవుతున్నారని అనుమానిస్తే, అనుమానాస్పద పరికరంలోనే సహాయం కోసం వెతకకుండా మరో సురక్షితమైన పరికరం ద్వారా నిపుణులను సంప్రదించడం మంచిది. ఫ్యాక్టరీ రీసెట్ చేయడానికి ముందు ముఖ్యమైన ఆధారాలు, సమాచారాన్ని భద్రపరచుకోవాలి.
బ్యాటరీ తగ్గితే ఫోన్ ట్యాప్ అవుతున్నట్లేనా?
ఇక్కడ ఒక ముఖ్యమైన విషయం గుర్తుంచుకోవాలి. బ్యాటరీ వేగంగా తగ్గడం, ఫోన్ వేడెక్కడం, ఇంటర్నెట్ డేటా ఎక్కువగా ఖర్చవడం వంటి లక్షణాలు కనిపించినంత మాత్రాన మీ ఫోన్ ట్యాప్ అవుతోందని నిర్ధారించలేం. ఇవి సాధారణ సాఫ్ట్వేర్ సమస్యలు, పాత బ్యాటరీ లేదా ఇతర యాప్స్ కారణంగా కూడా రావచ్చు.
అయితే ఇలాంటి సమస్యలతో పాటు మీకు తెలియని యాప్స్ కనిపించడం, మైక్రోఫోన్ లేదా కెమెరా అనుమానాస్పదంగా యాక్సెస్ కావడం, మీ ఖాతాల్లో తెలియని లాగిన్లు కనిపించడం వంటి సమస్యలు కూడా ఉంటే జాగ్రత్తగా పరిశీలించాలి.
మొత్తానికి స్మార్ట్ఫోన్లో వ్యక్తిగత సమాచారం భద్రత మన చేతుల్లోనే ఉంటుంది. కాబట్టి అనుమానాస్పద యాప్స్కు అనవసరమైన అనుమతులు ఇవ్వకుండా, ఫోన్ను ఎప్పటికప్పుడు అప్డేట్ చేసుకుంటూ డిజిటల్ భద్రతపై అవగాహన పెంచుకోవడం ఎంతో ముఖ్యం.
