అమెరికా: ప్రపంచ అంతరిక్ష రంగంలో మరో కీలక ప్రయోగానికి SpaceX సిద్ధమైంది. ఎలాన్ మస్క్‌కు చెందిన SpaceX సంస్థ తన భారీ Starship రాకెట్ 15వ పరీక్షా ప్రయోగంలో సరికొత్త సాంకేతిక ప్రయోగాన్ని చేపట్టనుంది. ఇప్పటివరకు సముద్రంలోకి తిరిగి వచ్చేలా పరీక్షించిన Starship అంతరిక్ష నౌకను ఈసారి భూమిపైనే తిరిగి తీసుకొచ్చి పట్టుకునేందుకు ప్రయత్నించనుంది. ఈ ప్రయోగం విజయవంతమైతే పూర్తిగా పునర్వినియోగించగల రాకెట్ వ్యవస్థ అభివృద్ధిలో కీలక ముందడుగు పడే అవకాశం ఉంది.
Starship 15వ ప్రయోగం ఎప్పుడు?
SpaceX నవంబర్ 13, 2026న టెక్సాస్‌లోని Starbase ప్రయోగ కేంద్రం నుంచి Starship 15వ పరీక్షా ప్రయోగాన్ని నిర్వహించేందుకు ప్రణాళిక రూపొందించింది. ఈ ప్రయోగం అమెరికా స్థానిక కాలమానం ప్రకారం సాయంత్రం 4:45 గంటలకు (భారత కాలమానం ప్రకారం నవంబర్ 14 తెల్లవారుజామున 4:15 గంటలకు) జరగాల్సి ఉంది.
అయితే శుక్రవారం ఉదయం నాటికి ఫెడరల్ ఏవియేషన్ అడ్మినిస్ట్రేషన్ (FAA) నుంచి ప్రయోగానికి అవసరమైన లైసెన్స్ ఇంకా పెండింగ్‌లో ఉన్నట్లు రాయిటర్స్ నివేదించింది. కాబట్టి నిర్ణీత సమయానికి ప్రయోగం జరుగుతుందా లేదా అనేది అనుమతులు, ఇతర సాంకేతిక పరిస్థితులపై ఆధారపడి ఉంటుంది.
407 అడుగుల భారీ Starship రాకెట్ ప్రత్యేకతలు
SpaceX అభివృద్ధి చేస్తున్న Starship ప్రపంచంలోనే అత్యంత భారీ రాకెట్ వ్యవస్థల్లో ఒకటి. ఈ రాకెట్ మొత్తం ఎత్తు సుమారు 407 అడుగులు (124 మీటర్లు).
ఇది రెండు ప్రధాన భాగాలను కలిగి ఉంటుంది.
1. Super Heavy Booster:
ఇది రాకెట్ దిగువ భాగంలో ఉంటుంది. అంతరిక్ష ప్రయోగం ప్రారంభంలో భారీ థ్రస్ట్‌ను అందించి Starshipను భూమి వాతావరణం నుంచి పైకి తీసుకెళ్లడంలో సహాయపడుతుంది.
2. Starship Spacecraft:
ఇది రాకెట్ పైభాగంలో ఉంటుంది. ఉపగ్రహాలు, భవిష్యత్తులో వ్యోమగాములు, ఇతర పేలోడ్లను అంతరిక్షంలోకి తీసుకెళ్లేందుకు దీనిని రూపొందించారు.
ఈ రెండు భాగాలను తిరిగి భూమిపైకి తీసుకొచ్చి మళ్లీ ఉపయోగించగలిగేలా అభివృద్ధి చేయడం SpaceX ప్రధాన లక్ష్యం.
ఈసారి భూమిపైనే పట్టుకునే ప్రయత్నం ఎందుకు?
సాధారణంగా రాకెట్ ప్రయోగాల తర్వాత కొన్ని భాగాలను సముద్రంలోకి దింపుతారు. కానీ వాటిని తిరిగి ఉపయోగించాలంటే వాటిని వెలికితీసి, పరిశీలించి, మరమ్మతులు చేయాల్సి ఉంటుంది.
ఈ ప్రక్రియకు సమయం, ఖర్చు ఎక్కువగా ఉండే అవకాశం ఉంది.
అందుకే SpaceX ప్రత్యేకమైన రికవరీ టెక్నాలజీని అభివృద్ధి చేస్తోంది. రాకెట్ బూస్టర్‌ను ప్రయోగ కేంద్రంలోని భారీ యాంత్రిక చేతుల సహాయంతో పట్టుకునే విధానాన్ని ఇప్పటికే పరీక్షించింది. ఇప్పుడు Starship అంతరిక్ష నౌకను కూడా భూమిపైనే తిరిగి పట్టుకునే ప్రయత్నం చేయనుంది.
ఈ ప్రయత్నం విజయవంతమైతే రాకెట్ భాగాలను త్వరగా తిరిగి ఉపయోగించేందుకు మార్గం సుగమం కావచ్చు.
Starlink ఉపగ్రహాల ప్రయోగం కూడా కీలకం
ఈ 15వ Starship ప్రయోగం కేవలం రికవరీ పరీక్షకే పరిమితం కాదు. SpaceX తన Starlink ఉపగ్రహాలను కూడా ఈ మిషన్ ద్వారా అంతరిక్షంలోకి పంపేందుకు ప్రణాళిక రూపొందించింది.
Starlink అనేది ప్రపంచవ్యాప్తంగా ఉపగ్రహాల ఆధారంగా ఇంటర్నెట్ సేవలను అందించే SpaceX ప్రాజెక్ట్.
ఈ ప్రయోగం విజయవంతమైతే ఉపగ్రహ ఇంటర్నెట్ సేవల విస్తరణకు కూడా ఉపయోగపడే అవకాశం ఉంది. ఈ మిషన్‌లో Starship సాంకేతిక సామర్థ్యాలను, ఉపగ్రహాలను మోసుకెళ్లే సామర్థ్యాన్ని పరీక్షించనున్నారు.
SpaceXకు ఈ ప్రయోగం ఎందుకు ముఖ్యం?
ఎలాన్ మస్క్ లక్ష్యం అంతరిక్ష ప్రయాణాల ఖర్చును తగ్గించడం. ఇందుకోసం రాకెట్‌ను ఒక్కసారి ఉపయోగించి వదిలేయకుండా పలుమార్లు ఉపయోగించుకునే విధానాన్ని అభివృద్ధి చేస్తున్నారు.
పూర్తిగా పునర్వినియోగించగల రాకెట్ వ్యవస్థ అందుబాటులోకి వస్తే అనేక ప్రయోజనాలు ఉండవచ్చు.
- అంతరిక్ష ప్రయోగాల ఖర్చు తగ్గే అవకాశం.
- ఉపగ్రహాలను కక్ష్యలోకి పంపడం సులభతరం కావచ్చు.
- రాకెట్ భాగాలను మళ్లీ ఉపయోగించడం ద్వారా వ్యర్థాలు తగ్గవచ్చు.
- భవిష్యత్తులో చంద్రుడు, అంగారక గ్రహం ప్రయాణాలకు సహాయపడవచ్చు.
- అంతరిక్ష పరిశోధనలకు మరిన్ని అవకాశాలు ఏర్పడవచ్చు.
అయితే ఈ ప్రయోజనాలు పూర్తిస్థాయి రికవరీ వ్యవస్థ విజయవంతంగా అభివృద్ధి చెందిన తర్వాతే సాధ్యమవుతాయి.
అంతరిక్ష రంగంలో కొత్త పోటీకి తెర
ప్రపంచవ్యాప్తంగా ప్రభుత్వ అంతరిక్ష సంస్థలతో పాటు ప్రైవేట్ కంపెనీలు కూడా రాకెట్ టెక్నాలజీ అభివృద్ధిపై దృష్టి పెడుతున్నాయి. SpaceX తన పునర్వినియోగ రాకెట్ టెక్నాలజీతో ఈ రంగంలో ముందంజలో ఉండేందుకు ప్రయత్నిస్తోంది.
ముఖ్యంగా Starship వంటి భారీ రాకెట్ వ్యవస్థలు భవిష్యత్తులో భారీ ఉపగ్రహ సమూహాలను అంతరిక్షంలోకి పంపడం, చంద్రుడిపై మిషన్లు నిర్వహించడం, దీర్ఘకాలిక అంతరిక్ష ప్రయాణాలకు ఉపయోగపడే అవకాశాలు ఉన్నాయి.
ముగింపు:
SpaceX చేపట్టనున్న Starship 15వ ప్రయోగం అంతరిక్ష సాంకేతిక రంగంలో అత్యంత ఆసక్తికరమైన పరీక్షల్లో ఒకటి. అంతరిక్ష నౌకను భూమిపైనే తిరిగి పట్టుకునే ప్రయత్నం విజయవంతమైతే పూర్తిగా పునర్వినియోగించగల రాకెట్ వ్యవస్థల అభివృద్ధికి కొత్త దిశ లభించవచ్చు. అయితే ప్రయోగం, రికవరీ ప్రయత్నాల ఫలితాలు అధికారికంగా వెల్లడయ్యే వరకు వాటిని విజయవంతమైనవిగా భావించకూడదు.