లడఖ్ అల్లర్ల సూత్రధారి సోనమ్ వాంగ్‌చుక్‌ అరెస్ట్ : పాకిస్తాన్ తో లింక్‌?

DNews: 27 Sep: లడఖ్‌లోని లేహ్ (Leh)లో సెప్టెంబర్ 24, 2025న జరిగిన యువత (Gen Z) నిరసనలు తీవ్రతరమై, 4 మంది మరణించడం, 50 మంది పైగా గాయపడడంతో వివాదాస్పదంగా మారాయి. ఈ నిరసనలు లెహ్ ఆపెక్స్ బాడీ (LAB) మరియు కార్గిల్ డెమోక్రటిక్ అలయన్స్ (KDA) నేతృత్వంలో జరిగాయి, మరియు క్లైమేట్ యాక్టివిస్ట్ సోనమ్ వాంగ్‌చుక్ (Sonam Wangchuk) 15 రోజుల ఆశ్రయ సమరం (హంగర్ స్ట్రైక్)తో మొదలైంది. సెప్టెంబర్ 26, 2025 (శుక్రవారం)న వాంగ్‌చుక్‌ను లేహ్ పోలీసులు నేషనల్ సెక్యూరిటీ యాక్ట్ (NSA) కింద అరెస్ట్ చేసి, జోధ్‌పూర్ సెంట్రల్ జైలుకు బదిలీ చేశారు. లడఖ్ DGP S.D. సింగ్ జామ్వాల్ “వాంగ్‌చుక్ పాకిస్తాన్‌తో లింక్‌లు, విదేశీ ఫండింగ్‌లు ఉన్నాయి” అని ఆరోపించారు, ఇది వివాదాన్ని మరింత తీవ్రతరం చేసింది.

అరెస్ట్ వివరాలు:

• అరెస్ట్ సమయం: సెప్టెంబర్ 26 మధ్యాహ్నం 2:30 గంటలకు లేహ్ DGP S.D. సింగ్ జామ్వాల్ నేతృత్వంలోని పోలీసు బృందం వాంగ్‌చుక్‌ను అరెస్ట్ చేసింది. అతన్ని లేహ్ ఎయిర్‌పోర్ట్ నుండి జోధ్‌పూర్‌కు షిఫ్ట్ చేశారు. NSA కింద అరెస్ట్ చేయడం వల్ల అతనికి 3-6 నెలలు కస్టడీలో ఉండవచ్చు.
• ఆరోపణలు: లడఖ్ పోలీసులు “వాంగ్‌చుక్ ప్రొవోకేటివ్ స్పీచ్‌లు (అరబ్ స్ప్రింగ్, నేపాల్ Gen Z ప్రొటెస్ట్‌లకు రెఫరెన్స్) ద్వారా వైలెన్స్ ఇన్సైట్ చేశాడు” అని, అతని NGO (SECMOL) FCRA లైసెన్స్ క్యాన్సల్ చేశారు. DGP జామ్వాల్ ప్రెస్ కాన్ఫరెన్స్‌లో “పాకిస్తాన్ PIO (ఇంటెలిజెన్స్ ఆపరేటివ్) అరెస్ట్ చేశాం, అతను వాంగ్‌చుక్‌తో కాంటాక్ట్‌లో ఉన్నాడు” అని చెప్పారు. వాంగ్‌చుక్ పాకిస్తాన్ Dawn ఈవెంట్‌లో పాల్గొన్నాడని, విదేశీ ఫండింగ్ (పాకిస్తాన్, ఇతరుల నుండి) ఉన్నట్లు ఆరోపణలు.

పాకిస్తాన్ లింక్ ఆరోపణల వివరాలు:

• PIO అరెస్ట్: లడఖ్ పోలీసులు ఇటీవల ఒక పాకిస్తాన్ PIO (పాకిస్తాన్ ఇంటెలిజెన్స్ ఆపరేటివ్)ను అరెస్ట్ చేశారు, అతను వాంగ్‌చుక్‌పై రిపోర్ట్ చేస్తున్నాడని DGP జామ్వాల్ చెప్పారు. “పాకిస్తాన్ ఈవెంట్‌లో పాల్గొన్నాడు, ఇది పెద్ద ప్రశ్నార్థకం” అని అన్నారు.
• విదేశీ ఫండింగ్: వాంగ్‌చుక్ NGO SECMOL FCRA లైసెన్స్ క్యాన్సల్ అయింది, “విదేశీ ఫండింగ్ వయోలేషన్” కారణంగా. పోలీసులు “పాకిస్తాన్, బంగ్లాదేశ్, భూటాన్ విజిట్‌లు”పై పరిశోధన చేస్తున్నారు. వాంగ్‌చుక్ “పీస్‌ఫుల్ అజిటేషన్” అని వాదిస్తున్నారు.
• పాలిటికల్ ఆరోపణలు: BJP “కాంగ్రెస్ ఇన్వాల్వ్మెంట్” అని, లేహ్ LG కవిందర్ గుప్తా “నేపాల్, బంగ్లాదేశ్ Gen Z ప్రొటెస్ట్‌లకు లింక్” అని ఆరోపించారు. వాంగ్‌చుక్ “పీస్‌ఫుల్” అని చెప్పారు.

ప్రభుత్వ చర్యలు:

• కర్ఫ్యూ, అసెంబ్లీ బ్యాన్ విధించారు. 44 మంది అరెస్ట్, ఇంటర్నెట్ సస్పెన్డెడ్. హోమ్ మినిస్ట్రీ “వాంగ్‌చుక్ ప్రోవోకేటివ్” అని ఆరోపించింది. అక్టోబర్ 6కు మీటింగ్ ప్లాన్ చేశారు.

ప్రభావాలు:

• లడఖ్‌లో యువత కోపం పెరిగింది, BJP ఆఫీస్‌పై దాడులు జరిగాయి. ఇది 2019 UT స్టేటస్ తర్వాత మొదటి పెద్ద వైలెన్స్. యువత “బెట్రయల్” అని చెబుతోంది.